 |
| Một góc phường Kinh Bắc, tỉnh Bắc Ninh. Ảnh: Thanh Thương - TTXVN |
Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Phạm Văn Thịnh, tỉnh đang tích cực triển khai “Chương trình phát triển đô thị tỉnh Bắc Ninh đến năm 2030”.
Đây là bước đi chiến lược quan trọng nhằm cụ thể hóa mục tiêu đưa Bắc Ninh đạt tiêu chuẩn đô thị loại I và trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, hướng tới hình mẫu đô thị xanh, thông minh, hiện đại và giàu bản sắc văn hóa Kinh Bắc.
Hệ thống đô thị Bắc Ninh đến năm 2030 được tổ chức theo mô hình đa cực, trung tâm, có phân tầng, phân cấp rõ ràng, gắn kết chặt chẽ với các hành lang kinh tế chủ đạo và vùng đô thị Hà Nội. Bắc Ninh định hướng trở thành cực tăng trưởng kinh tế của miền Bắc với trọng tâm là công nghiệp điện tử, bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), logistics đa phương thức và đô thị sân bay (đặc biệt là đô thị Gia Thuận gắn với sân bay Gia Bình).
Các chỉ tiêu phát triển đô thị trọng tâm đến năm 2030 của Bắc Ninh: tỷ lệ đô thị hóa đạt 65% (cao hơn mức bình quân vùng Đồng bằng sông Hồng); đất giao thông đô thị đạt 25% so với đất xây dựng đô thị; diện tích nhà ở bình quân đạt 40 m² sàn/người (khu vực đô thị đạt 42 m² sàn/người); 96,4% người dân toàn tỉnh được dùng nước sạch đạt quy chuẩn (khu vực đô thị đạt 100%); 100% chất thải công nghiệp, nguy hại, y tế và 98,5% chất thải rắn sinh hoạt được thu gom, xử lý đạt chuẩn.
Bắc Ninh đặt ra lộ trình nâng loại đô thị bài bản. Theo đó, năm 2026 lập Đề án công nhận đô thị Bắc Giang, Kinh Bắc, Từ Sơn là các đô thị loại II; lập Đề án công nhận tỉnh Bắc Ninh đạt tiêu chí đô thị loại I, thành phố trực thuộc Trung ương với mạng lưới 25 đô thị (3 đô thị loại II và 22 đô thị loại III).
Đến năm 2030, Bắc Ninh hoàn thiện và nâng cao chất lượng các tiêu chí đô thị loại I, thành phố trực thuộc Trung ương. Mạng lưới đô thị sẽ bao gồm vùng trung tâm Bắc Ninh với 8 đô thị loại II (Bắc Giang, Kinh Bắc, Từ Sơn, Tiên Du, Yên Phong, Quế Võ, Gia Thuận, Hiệp Hòa) và vùng đô thị hóa mở rộng với 4 đô thị theo tiêu chí đô thị loại II (Tân Yên - Yên Thế, Lạng Giang - Lục Nam, Lục Ngạn, Sơn Động).
Từ nay đến năm 2030, Bắc Ninh tập trung phát triển hệ thống đô thị, hướng tới trở thành hình mẫu đô thị xanh, thông minh và bảo tồn bản sắc Kinh Bắc, chú trọng giải pháp phát triển đô thị theo mô hình giao thông công cộng (TOD), tăng diện tích cây xanh, mặt nước và thực hiện phân loại rác thải tại nguồn.
Bên cạnh phát triển hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng số hiện đại (AI, Big Data, IoT), Bắc Ninh đặc biệt chú trọng bảo tồn và phát huy 8 di sản văn hóa đã được công nhận đứng đầu cả nước (Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc; Dân ca Quan họ; Ca trù; Thực hành tín ngưỡng Thờ Mẫu Tam phủ của người Việt; thực hành Then của người Tày, Nùng, Thái; Nghi lễ và trò chơi Kéo co; Mộc bản kinh Phật chùa Vĩnh Nghiêm; Nghề làm tranh dân gian Đông Hồ), gắn kết di sản với phát triển du lịch văn hóa - lịch sử - tâm linh.
Với 8 di sản văn hóa được UNESCO ghi danh nói trên, hiện nay Bắc Ninh cùng với thành phố Huế là hai địa phương đứng đầu cả nước về số lượng di sản thế giới. Sự hội tụ của các di sản văn hóa vật thể, phi vật thể và di sản tư liệu độc đáo đã đưa vùng đất Kinh Bắc - Bắc Ninh trở thành một trong những trung tâm văn hóa tầm vóc, đặc sắc của Việt Nam.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Phạm Văn Thịnh nhấn mạnh thêm, để triển khai thành công các mục tiêu trên, thời gian tới tỉnh Bắc Ninh sẽ tập trung triển khai các nhóm giải pháp đột phá về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và bảo vệ môi trường; hoàn thiện hệ thống quy hoạch và quản lý phát triển đô thị; giải pháp về cơ chế, chính sách; nguồn lực tài chính; giải pháp về phát triển nguồn lực đất đai; phát triển nguồn nhân lực...
Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV mới đây đã thảo luận đề án, thông qua chủ trương thành lập thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương. Đây được coi là dấu mốc đặc biệt, nền tảng vững chắc để Bắc Ninh bước vào giai đoạn phát triển mới.
Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Bắc Ninh Mai Sơn nhìn nhận, ý nghĩa lớn nhất của việc Trung ương thông qua Đề án không chỉ nằm ở việc xác lập một vị thế hành chính mới trong tương lai, mà còn đặt ra yêu cầu Bắc Ninh phải đổi mới mạnh mẽ hơn về tư duy phát triển, mô hình tăng trưởng và phương thức quản trị. Thành phố trực thuộc Trung ương không thể chỉ là sự thay đổi tên gọi, mà phải tạo ra chuyển biến thực chất về chất lượng tăng trưởng, kết cấu hạ tầng, năng lực cạnh tranh, chất lượng dịch vụ công và đời sống nhân dân.
Đề án xác định xây dựng Bắc Ninh trở thành đô thị xanh, thông minh, hiện đại, văn minh, giàu đẹp, mang đậm bản sắc văn hóa Kinh Bắc; lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chủ yếu; phát triển công nghiệp công nghệ cao, trọng tâm là công nghiệp điện tử, bán dẫn, sản xuất vi mạch và trí tuệ nhân tạo. Đây là định hướng lớn, phù hợp với tiềm năng, lợi thế và vị trí của Bắc Ninh trong vùng Thủ đô, vùng Đồng bằng sông Hồng và các hành lang kinh tế quan trọng.
Liên quan đến sự kiện quan trọng này, vào sáng ngày 27/7, Hội đồng thẩm định liên ngành do Bộ Xây dựng chủ trì đã tổ chức hội nghị thẩm định Đề án công nhận tỉnh Bắc Ninh đạt tiêu chí đô thị loại I. Với việc đạt 12/15 tiêu chuẩn theo quy định, Bắc Ninh nhận được sự đồng thuận cao từ Hội đồng, tạo tiền đề quan trọng để hoàn thành mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.
Qua rà soát, phân tích, đánh giá, tổng hợp hiện trạng khu vực nghiên cứu lập đề án, đối chiếu với các tiêu chí đô thị loại I được quy định tại Nghị quyết số 111/2025/UBTVQH15 ngày 24/12/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, tỉnh Bắc Ninh đạt 12/15 tiêu chuẩn đô thị loại I. Như vậy, tỉnh Bắc Ninh bảo đảm đạt tiêu chí đô thị loại I ở phạm vi toàn tỉnh.
Theo UBND tỉnh Bắc Ninh, hiện nay, trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh đã và đang triển khai 102 dự án nhà ở xã hội với tổng quy mô khoảng 117.000 căn hộ, 47 dự án nhà ở thương mại, 182 dự án khu đô thị, khu dân cư.
6 tháng đầu năm nay, UBND tỉnh Bắc Ninh đã chỉ đạo cơ quan chuyên môn thẩm định 9 nhiệm vụ quy hoạch, 17 đồ án quy hoạch và 7 hồ sơ cắm mốc quy hoạch...
Đặc biệt, tỉnh đã hoàn thành lập điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Bắc Ninh thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050; đồng thời đẩy nhanh tiến độ lập Quy hoạch chung đô thị Bắc Ninh, làm nền tảng thực hiện mục tiêu xây dựng Bắc Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.../.
