 |
| Người dân mua xăng cho phương tiện xe máy. Ảnh: Quốc Lũy - TTXVN |
* Giảm áp lực chi phí, hỗ trợ sản xuất
Ngày 31/10/2026, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 45/2026/NQ-CP, quy định thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt đối với các loại xăng về mức 0%, áp dụng từ ngày 1/11/2026 đến hết ngày 31/3/2027. Trước đó, thuế suất đối với xăng khoáng thông thường là 10%, xăng E5 là 8% và xăng E10 là 7%.
Theo điều hành giá xăng dầu ngày 5/11/2026, giá xăng trong nước tiếp tục giảm mạnh. Cụ thể, xăng E5RON92 giảm 2.305 đồng/lít, xuống còn 20.898 đồng/lít; xăng E10RON95-III giảm 2.075 đồng/lít, còn 21.156 đồng/lít. Như vậy, sau ba lần điều chỉnh giảm liên tiếp kể từ đầu tháng 11, giá xăng E5RON92 đã giảm tổng cộng 5.129 đồng/lít, xăng E10RON95-III giảm 4.578 đồng/lít so với cuối tháng 10/2026.
Cũng từ ngày 1/11/2026, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) điều chỉnh giảm 2% giá bán lẻ điện bình quân, xuống còn 2.159,9037 đồng/kWh (chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng). Việc điều chỉnh này được kỳ vọng giúp giảm một phần chi phí vận hành cho các cơ sở sản xuất, kinh doanh, nhất là những doanh nghiệp sử dụng nhiều điện trong hoạt động thường xuyên.
Giá xăng giảm, tiền điện được điều chỉnh giảm là những thông tin được nhiều người dân đón nhận tích cực trong những ngày đầu tháng 11. Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt còn nhiều áp lực, mỗi lần điều chỉnh giảm giá nhiên liệu, điện năng đều góp phần giúp người dân tiết kiệm một phần chi tiêu thường xuyên.
Ông Đinh Trọng Phương, người dân TP. Hồ Chí Minh, cho biết giá xăng giảm giúp người dân giảm bớt gánh nặng chi phí đi lại, đồng thời kỳ vọng giá các mặt hàng tiêu dùng cũng sẽ được điều chỉnh phù hợp hơn. Trong khi đó, bà Vương Thị Bảy, phường Cầu Ông Lãnh, TP. Hồ Chí Minh chia sẻ, mỗi lần nghe thông tin giá xăng giảm đều cảm thấy phấn khởi, bởi chi phí đi lại thấp hơn giúp người dân yên tâm làm việc và giảm bớt áp lực sinh hoạt.
“Thị trường hàng hóa rất nhạy cảm với giá xăng, chỉ cần xăng tăng là rau, thịt cũng nhích theo. Việc giảm giá về mức thế này giúp thị trường ổn định, tôi kỳ vọng giá sẽ giảm xuống chút ít để dễ đi chợ”, bà Vương Thị Bảy cho biết.
Không chỉ tác động trực tiếp đến chi tiêu của người dân, việc điều chỉnh giảm giá nhiên liệu và điện còn có ý nghĩa đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh. Đây là hai yếu tố đầu vào quan trọng, có ảnh hưởng đến chi phí vận hành của nhiều ngành nghề, từ sản xuất công nghiệp, chế biến thực phẩm đến vận tải, logistics và phân phối hàng hóa.
Đối với ngành lương thực, thực phẩm, nhiên liệu không chỉ ảnh hưởng đến chi phí vận chuyển mà còn tác động đến giá nguyên liệu, bao bì, dịch vụ cung ứng và nhiều khâu trong chuỗi sản xuất. Thời gian qua, trước biến động giá xăng dầu, một số nhà cung cấp đã điều chỉnh tăng giá hàng hóa, dịch vụ, tạo thêm áp lực cho doanh nghiệp chế biến, phân phối.
Ông Trương Chí Thiện, Tổng Giám đốc Công ty CP Thực phẩm Vĩnh Thành Đạt, cho biết có những nhà cung cấp dù chi phí xăng dầu chỉ chiếm tỷ trọng không lớn trong cơ cấu giá thành nhưng vẫn thông báo tăng giá trước biến động nhiên liệu. Vì vậy, khi Nhà nước có chính sách giảm thuế, kéo giá xăng xuống, doanh nghiệp có thêm cơ sở để đàm phán với đối tác, qua đó giữ ổn định giá bán.
“Điều này cũng giúp chúng tôi yên tâm duy trì chính sách bình ổn giá và tập trung triển khai nhiều chương trình kích cầu cho các dịp mua sắm cuối năm thuận lợi hơn”, ông Trương Chí Thiện chia sẻ.
Ở lĩnh vực logistics, tác động của chính sách giảm thuế xăng cũng được doanh nghiệp đánh giá tích cực trong bối cảnh chi phí vận hành tăng cao, trong khi khả năng điều chỉnh giá dịch vụ còn hạn chế.
Bà Bùi Thị Nhung, Tổng Giám đốc Công ty CP Tây Hà Thành, cho biết doanh nghiệp thời gian qua gặp nhiều khó khăn trong việc tháo gỡ áp lực chi phí nguyên vật liệu và nhiên liệu. Trong khi chi phí đầu vào tăng, doanh nghiệp không dễ điều chỉnh giá dịch vụ vì còn phải duy trì khả năng cạnh tranh và giữ chân khách hàng.
“Việc giảm thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng là giải pháp hỗ trợ thiết thực, tạo thêm điều kiện để doanh nghiệp logistics duy trì hoạt động. Nếu chi phí nhiên liệu có thể giảm khoảng 1.000 - 2.000 đồng/lít, sẽ là tín hiệu đáng mừng đối với doanh nghiệp. Bên cạnh đó, doanh nghiệp mong muốn có thêm các chính sách hỗ trợ trực tiếp và gián tiếp, giúp tháo gỡ khó khăn toàn diện hơn, tạo điều kiện ổn định và phát triển hoạt động kinh doanh”, bà Bùi Thị Nhung cho hay.
* Tạo dư địa ổn định thị trường, giá cả
Bên cạnh chính sách giảm thuế xăng, việc giảm giá điện bình quân 2% cũng tạo thêm dư địa tiết giảm chi phí cho doanh nghiệp và người dân. Theo tính toán của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), tổng chi phí mua điện của các nhóm khách hàng dự kiến giảm khoảng 1.531,89 tỷ đồng mỗi tháng.
Trong đó, nhóm khách hàng sản xuất dự kiến giảm khoảng 578 tỷ đồng/tháng; nhóm kinh doanh dịch vụ giảm 433,02 tỷ đồng/tháng; nhóm khách hàng sinh hoạt giảm 424,13 tỷ đồng/tháng. Các nhóm khách hàng hành chính sự nghiệp và bán buôn điện lần lượt giảm khoảng 47 tỷ đồng và 49,54 tỷ đồng mỗi tháng.
Đối với hộ gia đình, theo tính toán của EVN, hộ sử dụng 100 kWh/tháng dự kiến giảm khoảng 11.600 đồng; hộ sử dụng 200 kWh giảm khoảng 20.700 đồng và hộ sử dụng 300 kWh giảm khoảng 31.100 đồng. Tuy nhiên, một số hộ có mức tiêu thụ điện cao có thể phải trả tiền điện nhiều hơn do thay đổi cơ cấu các bậc giá.
Bà Nguyễn Khánh Hà, phường Tân Mỹ, TP. Hồ Chí Minh cho biết, việc giảm giá tiền điện với từng hộ gia đình là không đáng kể, nhưng quan trọng nhất là nó tạo tâm lý thoải mái cho người dân và kìm đà tăng của thực phẩm, hàng hóa.
“Khi nguyên liệu đầu vào như điện, xăng giảm xuống thì giá cả hàng hóa ổn định, thậm chí có giảm đôi chút, giúp người tiêu dùng chúng tôi tiết kiệm chi tiêu phần nào”, bà Nguyễn Khánh Hà chia sẻ.
Việc giảm giá điện được các doanh nghiệp kỳ vọng hơn cả, nhất là các ngành sử dụng nhiều năng lượng, vận hành dây chuyền liên tục hoặc có nhu cầu bảo quản, lưu trữ hàng hóa bằng hệ thống làm lạnh. Hiện nhóm khách hàng sản xuất chiếm 51,84% tổng sản lượng điện tiêu thụ.
Theo bà Lý Kim Chi, Chủ tịch Hiệp hội Lương thực - Thực phẩm TP. Hồ Chí Minh, trong giai đoạn chi phí đầu vào tăng cao, nhiều doanh nghiệp phải thu hẹp biên lợi nhuận để duy trì giá bán, giữ khách hàng và ổn định thị trường. Nếu chi phí đầu vào không được hạ nhiệt, nỗ lực giữ giá ở khâu bán ra chỉ mang tính tạm thời. Vì vậy, động thải giảm 2% giá bán lẻ điện bình quân và đưa thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng về 0% của Chính phủ được cho là rất kịp thời để động viên doanh nghiệp.
“Các doanh nghiệp đang trong cao điểm sản xuất, lưu thông, phân phối hàng hóa cuối năm, từ hoạt động logistics đến sản xuất đều phụ thuộc rất lớn vào các chi phí đầu vào như điện, xăng dầu. Việc giảm giá xăng, điện giúp doanh nghiệp yên tâm sản xuất, cắt giảm chi phí, giảm bớt gánh nặng giá thành, từ đó có cơ sở để đẩy mạnh nhiều hơn các chương trình ưu đãi, giảm giá, khuyến mãi, thu hút người dân mua sắm trong dịp cuối năm này”, bà Lý Kim Chi cho biết.
Nhiều chuyên gia cho rằng, việc đồng thời giảm giá điện và thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng có thể tạo hiệu ứng hỗ trợ trên nhiều khâu của nền kinh tế. Chi phí nhiên liệu giảm giúp một bộ phận doanh nghiệp vận tải tiết kiệm chi phí lưu thông; giá điện giảm hỗ trợ hoạt động sản xuất, bảo quản và phân phối hàng hóa. Khi các khoản chi phí này được tiết giảm, doanh nghiệp có thêm điều kiện giữ ổn định giá bán, hạn chế áp lực tăng giá hàng hóa và dịch vụ.
Các chính sách cũng thể hiện sự linh hoạt trong điều hành của Nhà nước, chấp nhận giảm một phần nguồn thu ngân sách trong ngắn hạn để hỗ trợ doanh nghiệp, người dân và ổn định kinh tế vĩ mô, từ đó thúc đẩy duy trì sản xuất, bảo đảm việc làm, hỗ trợ sức mua và tạo động lực cho các hoạt động kinh tế phục hồi, phát triển.
Tuy nhiên, mức độ hưởng lợi từ chính sách giảm thuế xăng giữa các doanh nghiệp vận tải không giống nhau. Hầu như nhiều doanh nghiệp vận tải hàng hóa, xe tải, xe container sử dụng dầu diesel không được giảm thuế tiêu thụ đặc biệt theo Nghị quyết số 45/2026/NQ-CP. Vì vậy, nhiều doanh nghiệp mong muốn chính sách mở rộng để nhiều đối tượng cùng được hưởng lợi, góp phần tạo hưng phấn tổng lực giúp các doanh nghiệp chạy đua hoàn thành tăng trưởng cuối năm và tạo đà cho năm tới.
Trong bối cảnh thị trường còn nhiều biến động, việc giảm giá điện và thuế xăng được kỳ vọng tạo thêm dư địa cho doanh nghiệp vượt qua áp lực chi phí, đồng thời góp phần cải thiện đời sống người dân. Để lợi ích từ chính sách lan tỏa rộng hơn, doanh nghiệp cũng cần chủ động tối ưu quy trình sản xuất, tiết kiệm năng lượng, nâng cao hiệu quả vận hành và tăng cường liên kết trong chuỗi cung ứng, qua đó duy trì ổn định giá thành và sức cạnh tranh trong dài hạn.
