 |
| Người dân tham quan, mua sắm tại Hội chợ Mùa Xuân. |
| Ảnh: Lê Đông - TTXVN |
Không chỉ là nơi mua sắm cho mùa Tết Bính Ngọ đang đến gần, hội chợ còn gợi lại cảm thức xuân quen thuộc của người Việt -nơi sắc màu vùng miền, hương vị ẩm thực và nhịp sinh hoạt truyền thống cùng hội tụ.
Trong dòng người du xuân rộn ràng, những món ăn ngày Tết và mâm cỗ Tết các vùng miền trong nước hiện lên sống động, mang theo câu chuyện của đất trời, của nếp nhà và của những ước vọng sum vầy, an lành cho một năm mới bắt đầu.
* Hương Tết quê nhà, vị vùng miền trong không gian hội chợ
Từ bao đời nay, ẩm thực luôn giữ vị trí đặc biệt trong đời sống văn hóa Tết của người Việt. Những món ăn ngon, những mâm cỗ ngày Tết không đơn thuần là bữa ăn sum họp, mà còn là nơi kết tinh những giá trị tinh túy của mỗi vùng miền, gửi gắm ước vọng về một năm mới đủ đầy, an lành và thịnh vượng.
Tại Hội chợ Mùa Xuân 2026, những sản vật Tết và món ngon truyền thống được tái hiện sinh động, vừa quen thuộc vừa mới mẻ trong không gian tổ chức hiện đại.
Không gian ẩm thực miền Bắc gây ấn tượng bởi sự đa dạng và hài hòa, phản ánh rõ nét phong vị Tết của vùng đất kinh kỳ. Trong tiết trời se lạnh những ngày đầu năm, mâm cỗ Tết miền Bắc với bánh chưng xanh, xôi gấc đỏ, giò lụa, giò xào, nem rán, gà luộc, cá kho riềng, dưa hành, canh măng, miến lòng gà… hiện lên tròn đầy cả về hương vị lẫn hình thức. Sự phối hợp cân bằng giữa món nước và món khô, giữa thịt và rau không chỉ thể hiện gu ẩm thực thanh nhã mà còn gửi gắm quan niệm hài hòa âm - dương trong đời sống truyền thống của người Việt.
Sinh sống nhiều năm tại Thành phố Hồ Chí Minh, giữa nhịp sống sôi động và hiện đại của đô thị phương Nam, anh Nguyễn Ngọc Hoan, quê xã Bắc Lũng (Bắc Ninh) vẫn luôn mang trong mình nỗi nhớ da diết về những mùa Tết nơi quê nhà, đặc biệt là ký ức về văn hóa ẩm thực và mâm cỗ Tết của làng quê miền Bắc.
Với anh Hoan, Tết không bắt đầu từ khoảnh khắc giao thừa mà khởi nguồn từ mùi lá dong thơm phức trong gian bếp, từ nồi bánh chưng sôi lục bục suốt đêm đông, nơi cả gia đình quây quần bên bếp lửa. Mâm cỗ Tết quê anh giản dị mà đầy đặn, với bánh chưng xanh, đĩa giò lụa hồng hào, bát canh măng nấu chân giò, đĩa thịt gà vàng óng cùng bát dưa hành cay nồng… Đó là những món ăn quen thuộc nhưng chứa đựng trọn vẹn nếp nhà và ký ức tuổi thơ.
Đến với Hội chợ Mùa Xuân 2026, anh Hoan như tìm lại được hương vị Tết, sắc xuân và những món ăn gắn liền với ký ức bao năm mong ngóng. Không gian hội chợ không chỉ mang đến ẩm thực, mà còn khơi dậy sợi dây kết nối con người với quê hương. Năm nay, gia đình anh Hoan đón Tết tại Thành phố Hồ Chí Minh, trong khi bố mẹ già vẫn sinh sống ở miền Bắc. Để chuẩn bị Tết cho cả hai nơi, anh Hoan dự định mua sắm nhiều món ăn và nguyên liệu chế biến cỗ Tết ngay tại hội chợ.
 |
| Hoa, quả ngày Tết trong không gian trưng bày của Thành phố Hồ Chí Minh tại Hội chợ mùa Xuân. |
| Ảnh: Nguyễn Trọng Lịch - TTXVN |
Tìm hiểu văn hóa ẩm thực Tết miền Nam thông qua các khu trưng bày, giới thiệu tại Hội chợ Mùa Xuân 2026, mỗi du khách lại gợi lên cảm giác bình dị, phóng khoáng và gần gũi. Với lợi thế sản vật phong phú, ẩm thực Tết Nam Bộ không cần chế biến cầu kỳ nhưng vẫn đậm đà hương vị. Bánh tét, thịt kho tàu, chả giò, canh khổ qua nhồi thịt, các món từ thủy sản, củ kiệu tôm khô và dưa giá là những món không thể thiếu, gắn liền với ký ức Tết của bao thế hệ người dân phương Nam. Trong đó, vị ngọt béo của thịt kho nước dừa và vị đắng nhẹ của canh khổ qua mang ý nghĩa tiễn đưa những khó khăn của năm cũ, gửi gắm niềm tin vào một năm mới hanh thông, may mắn.
Chị Nguyễn Thị Hòa, phường Định Công (Hà Nội), cho hay: “Tôi chưa bao giờ được chứng kiến văn hóa ẩm thực phong phú, đa dạng như tại Hội chợ Mùa Xuân 2026. Những năm trước, khi gia đình tôi đi mua sắm Tết, thường chỉ quan tâm đến các món ăn miền Bắc và cũng chưa biết miền Nam có nhiều món ngon đến vậy. Đến thăm hội chợ lần này mới biết các sản vật phục vụ Tết của các tỉnh phía Nam xuất hiện nhiều gian hàng và trưng bày rất hấp dẫn. Năm nay, gia đình tôi dự định mua thêm các món ăn miền Nam để làm phong phú hơn mâm cỗ ngày Tết. Đây cũng là mong muốn của các thành viên trong gia đình, nhất là những người thân trong dòng họ từng sinh sống và làm việc tại các tỉnh phía Nam.”
* Hành trình trở về với hồn cốt ẩm thực Tết Việt
Bên cạnh sắc thái phóng khoáng của ẩm thực Tết phương Nam, không gian trưng bày tại Hội chợ Mùa Xuân 2026 còn đưa người dân và du khách ngược dòng về miền núi phía Bắc – nơi mâm cỗ ngày Tết mang đậm dấu ấn núi rừng và đời sống cộng đồng. Với đồng bào các dân tộc Tày, Nùng, Thái, Mông, Dao…, ẩm thực Tết không cầu kỳ về hình thức nhưng giàu ý nghĩa, gắn bó chặt chẽ với sản vật tự nhiên và phong tục truyền thống.
Chị Nguyễn Thị Kim Anh, cán bộ Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại và Du lịch tỉnh Sơn La, cho biết: Tham gia Hội chợ Mùa Xuân 2026, Sơn La mang đến hàng trăm sản phẩm đặc trưng, trong đó có nhiều mặt hàng ẩm thực và sản phẩm văn hóa địa phương. Đây không chỉ là dịp để người dân Thủ đô và các tỉnh, thành khác mua sắm, thưởng ngoạn, mà còn là cơ hội để địa phương quảng bá những món ăn đặc sắc, gìn giữ và lan tỏa giá trị ẩm thực truyền thống trong dịp Tết đến, xuân về.
Phần lớn các sản vật, ẩm thực của các địa phương, không chỉ riêng tỉnh Sơn La mà còn của nhiều tỉnh miền núi phía Bắc, đều có nguồn gốc rõ ràng, bảo đảm chất lượng. Khi được đưa vào các gian hàng, các sản phẩm này được trưng bày đẹp mắt; trong đó, một số nhóm hàng được sắp đặt theo mô hình mâm thờ cúng tổ tiên hoặc mâm cỗ Tết.
Những món ăn tiêu biểu trong ngày Tết của người dân miền núi phía Bắc có thể kể đến bánh chưng đen, bánh chưng gù, xôi ngũ sắc, thịt lợn treo gác bếp, lạp xưởng hun khói, thịt trâu gác bếp, canh măng rừng, rượu ngô, rượu thóc. Mỗi món ăn đều phản ánh điều kiện tự nhiên khắc nghiệt, lối sống tự cung tự cấp và tinh thần chắt chiu của người miền núi. Đặc biệt, xôi ngũ sắc không chỉ là món ăn mà còn mang ý nghĩa tâm linh, tượng trưng cho đất trời, cho ước vọng mùa màng bội thu và cuộc sống ấm no.
Trong không gian hội chợ, những món ăn ấy không chỉ góp phần làm phong phú bức tranh ẩm thực Tết Việt mà còn giúp người thưởng lãm cảm nhận rõ nét sự đa dạng, bền bỉ và giàu bản sắc của văn hóa Tết miền núi phía Bắc.
Hội chợ cũng giúp du khách hiểu rõ hơn về văn hóa ẩm thực Tết của từng địa phương, từng tiểu vùng với những nét riêng biệt. Tiêu biểu, ẩm thực Tết Huế thể hiện sự trang trọng, tiết chế và gìn giữ nếp nhà truyền thống. Hương vị Tết nơi đây mang dấu ấn riêng với những món ăn quen thuộc như bánh tét, nem, tré, dưa món, thịt heo ngâm mắm, giò heo hầm măng khô, chả lụa, chả bò…
 |
| Người dân tham quan, mua sắm tại Hội chợ Mùa Xuân. |
| Ảnh: Lê Đông - TTXVN |
Điểm đáng chú ý của Hội chợ Mùa Xuân 2026 là sự kết nối giữa ẩm thực và các hoạt động trải nghiệm văn hóa truyền thống. Người dân và du khách không chỉ thưởng thức món ăn mà còn có cơ hội tham gia gói bánh chưng, bánh tét, dạo bước trong không gian chợ Tết truyền thống, khám phá các gian hàng đặc sản vùng miền và hòa mình vào các hoạt động dân gian, nghệ thuật. Ẩm thực vì thế không đứng riêng lẻ mà trở thành một phần của sinh hoạt Tết, góp phần khơi gợi ký ức và tăng cường sự gắn kết cộng đồng.
Thông qua việc tái hiện văn hóa ẩm thực Tết các miền, Hội chợ Mùa Xuân 2026 cho thấy một cách tiếp cận mới trong tổ chức hội chợ hiện đại: thương mại không tách rời văn hóa mà trở thành phương tiện lan tỏa bản sắc dân tộc. Những hương vị quen thuộc của mâm cỗ ngày Tết, khi được đặt trong không gian trải nghiệm đa chiều, đã giúp người dân cảm nhận rõ hơn giá trị của truyền thống trong nhịp sống đương đại.
Giữa dòng chảy tất bật của cuộc sống hiện đại, Hội chợ Mùa Xuân 2026 không chỉ là điểm đến mua sắm mà còn là nơi để mỗi người tìm lại cảm thức Tết – cảm thức của sum vầy, của hương vị quê nhà và của những giá trị văn hóa bền bỉ đã làm nên bản sắc Tết Việt suốt bao đời.
Trong không gian nơi thương mại hòa quyện cùng văn hóa, những giá trị Tết cổ truyền được kể lại bằng ngôn ngữ của hôm nay, gần gũi mà sâu lắng. Hành trình ẩm thực các miền tại hội chợ vì thế không dừng lại ở việc thưởng thức món ăn mà trở thành cuộc trở về với ký ức, với cội nguồn. Giữa nhịp sống hiện đại, Hội chợ Mùa Xuân 2026 như một lời nhắc dịu dàng: Tết vẫn luôn hiện diện, bền bỉ trong từng hương vị quen thân của người Việt. /.
