 |
| Quang cảnh hội nghị. Ảnh: Xuân Anh - TTXVN |
*Vận dụng tối đa cơ chế, chính sách đột phá
Chia sẻ tại hội nghị, ông Nguyễn Văn Được, Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh nhấn mạnh, TP. Hồ Chí Minh đang bước vào một giai đoạn phát triển mới với những định hướng chiến lược đặc biệt quan trọng. Nghị quyết số 09-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển TP. Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên mới đã xác lập tầm nhìn đưa Thành phố trở thành đô thị văn minh, hiện đại, nổi trội ở Đông Nam Á vào năm 2030 và trung tâm kinh tế, văn hóa, khoa học - công nghệ của châu Á vào năm 2045; với mục tiêu tăng trưởng GRDP tối thiểu 10%/năm và kinh tế số chiếm khoảng 40% GRDP.
Cùng với Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Nghị quyết số 10-NQ/TW về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, Thành phố xác định rõ cần chuyển từ thu hút vốn đơn thuần sang phát triển nền tảng đầu tư chiến lược theo cụm ngành, chuỗi giá trị và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, lấy chất lượng và công nghệ lõi làm thước đo. Trung tâm Phát triển Công nghệ Chiến lược chính là bước cụ thể hóa các định hướng đó.
Theo ông Nguyễn Văn Được, TP. Hồ Chí Minh đã dành quỹ đất chiến lược gần 53 ha để kiến tạo một hệ sinh thái công nghệ được thiết kế riêng cho các nhà đầu tư về trí tuệ nhân tạo, trung tâm dữ liệu, bán dẫn và nghiên cứu phát triển công nghệ lõi. Đây không phải là một khu đất cho thuê thông thường, mà là một không gian phát triển công nghệ mang tính dẫn dắt của Thành phố và của cả vùng Đông Nam Bộ.
“Thành phố cam kết đồng hành xuyên suốt, vận dụng tối đa các cơ chế, chính sách đột phá theo Nghị quyết số 57-NQ/TW và Nghị quyết số 98/2023/QH15; đặc biệt, khung thể chế vượt trội được xây dựng trong Luật Phát triển Đô thị sẽ cho phép phân cấp, phân quyền mạnh mẽ và áp dụng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát đối với các chính sách và mô hình công nghệ mới. Thành phố sẽ áp dụng thủ tục đầu tư đặc biệt theo hướng “một cửa”, chuẩn bị sẵn sàng hạ tầng kỹ thuật thiết yếu và bảo vệ tuyệt đối các quyền, lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư”, ông Nguyễn Văn Được nhấn mạnh.
 |
| Ông Nguyễn Văn Được, Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh phát biểu tại hội nghị. Ảnh: Xuân Anh - TTXVN |
Thông tin về Dự án Trung tâm Phát triển Công nghệ Chiến lược, ông Nguyễn Kỳ Phùng, Trưởng Ban Ban Quản lý Khu Công nghệ cao TP. Hồ Chí Minh cho biết, Trung tâm được kế thừa trực tiếp trên nền tảng thành tựu vững chắc qua hơn 23 năm hình thành và bứt phá của Khu Công nghệ cao TP. Hồ Chí Minh. Tính đến nay, Khu Công nghệ cao đã thu hút thành công 166 dự án đầu tư còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký đạt 13,4 tỷ USD. Về giá trị kinh tế xã hội lũy kế, tổng giá trị sản xuất tại đây ước đạt hơn 203 tỷ USD và giá trị kim ngạch xuất khẩu đạt hơn 185 tỷ USD. Khu vực này hiện đang giải quyết việc làm cho hơn 53.600 lao động kỹ thuật cao.
Hệ sinh thái công nghệ tại Khu Công nghệ cao TP. Hồ Chí Minh đã sớm quy tụ nhiều tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới như Intel, Samsung, Jabil, BESI. Đặc biệt, từ đầu năm 2026 đến nay, Khu Công nghệ cao tiếp tục thu hút nhiều dự án thế hệ mới thuộc lĩnh vực trung tâm dữ liệu quy mô lớn , công nghệ y sinh và công nghệ thiết bị điện tử thông minh, tạo tiền đề trực tiếp để hình thành một thiết chế công nghệ tích hợp có chiều sâu nghiên cứu và năng lực tự chủ cao hơn.
*Tích hợp toàn bộ chuỗi phát triển công nghệ
Trung tâm Phát triển Công nghệ Chiến lược là một hệ sinh thái công nghệ được thiết kế chuyên biệt cho các tập đoàn công nghệ toàn cầu, quỹ đầu tư công nghệ và các nhà phát triển công nghệ lõi. Trên cơ sở quỹ đất này, dự án được tổ chức thành các phân khu chức năng gắn với từng nhóm lĩnh vực và quy mô kêu gọi vốn cụ thể nhằm hình thành chuỗi giá trị công nghệ chuyên sâu.
Ông Huỳnh Phú Minh Cường, Phó Trưởng ban, Ban Khoa học và Công nghệ, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh cho rằng, việc xây dựng đề án Trung tâm Phát triển Công nghệ Chiến lược là bước đi căn cơ định vị lại mục tiêu thu hút đầu tư của TP. Hồ Chí Minh. Thay vì đi theo lối mòn cho thuê đất hay gia công, lắp ráp đơn thuần, mô hình mới là nơi tích hợp toàn bộ chuỗi phát triển công nghệ. Thiết chế này vận hành theo chu trình khép kín với 5 mắt xích liên mạch, bắt đầu từ nghiên cứu và phát triển (R&D) các công nghệ nền tảng, chế tạo sản phẩm mẫu và kiểm chứng kỹ thuật, đến việc áp dụng cơ chế thử nghiệm chính sách (Sandbox), kiểm thử trong môi trường vận hành thực tế (Testbed) và cuối cùng là thương mại hóa để đưa sản phẩm ra thị trường.
Theo ông Huỳnh Phú Minh Cường, cơ chế vận hành Trung tâm Phát triển Công nghệ Chiến lược được kiến tạo để giúp các nhà nghiên cứu và doanh nghiệp vượt qua “điểm nghẽn lớn” trong phát triển công nghệ. Đây là khoảng chuyển tiếp rủi ro cao giữa giai đoạn nghiên cứu cơ bản trong phòng thí nghiệm và giai đoạn sản xuất thương mại đại trà trên thị trường. Trên thực tế, giai đoạn chế tạo sản phẩm mẫu, vận hành dây chuyền sản xuất thử nghiệm và kiểm chứng, tỷ lệ thất bại của các dự án công nghệ trên toàn cầu lên tới 90% do thiếu vốn đầu tư mạo hiểm giai đoạn sớm, thiếu cơ sở kiểm thử và thiếu sự kết nối với thị trường thực tiễn. Thông qua việc cung cấp hệ thống phòng thí nghiệm mở, hạ tầng tính toán số dùng chung và các dây chuyền sản xuất thử nghiệm hiện đại, Trung tâm Phát triển Công nghệ Chiến lược giúp các nhà khoa học cùng cộng đồng doanh nghiệp giảm thiểu tối đa rủi ro kỹ thuật giai đoạn đầu, rút ngắn đáng kể chu kỳ đưa các giải pháp sáng tạo từ phòng thí nghiệm ra thị trường thực tiễn.
Ở góc độ nhà đầu tư, ông Don Lam, Tổng Giám đốc và Đồng sáng lập của Tập đoàn VinaCapital chia sẻ: Những yếu tố mà nhà đầu tư công nghệ toàn cầu đang tìm kiếm là mức độ sẵn sàng của hạ tầng, khả năng tiếp nhận nguồn nhân lực chất lượng cao, hệ sinh thái và doanh nghiệp dẫn dắt. Theo đó, từ kinh nghiệm của các quốc gia khác trong khu vực, khu công nghiệp thành công không chỉ cung cấp quỹ đất mà còn mang đến hạ tầng, trung tâm nghiên cứu phát triển và các nền tảng công nghệ sẵn sàng để doanh nghiệp khai thác ngay từ ngày đầu hoạt động. Cơ sở hạ tầng được xây sẵn và xây dựng theo yêu cầu không chỉ là đất sạch; nguồn điện ổn định và kết nối số tin cậy; quan trọng không kém đó là hạ tầng có khả năng mở rộng trong dài hạn.
Về con người, nhà đầu tư cần nguồn kỹ sư và nhân lực nghiên cứu trong nước, có khả năng phát triển theo nhu cầu doanh nghiệp và nhân lực chuyên biệt cho các ngành công nghệ chiến lược. Với hệ sinh thái và doanh nghiệp dẫn dắt, ông Don Lam cho rằng, trên thực tế chỉ một số ít doanh nghiệp công nghệ hàng đầu thế giới có khả năng thu thút dòng vốn, nhân tài và thúc đẩy hình thành hệ sinh thái ngành. Vì vậy, doanh nghiệp cần sự hỗ trợ và cơ sở nghiên cứu, startup và nhà đầu tư cùng liên kết xung quanh các doanh nghiệp dẫn dắt để hình thành chuỗi giá trị công nghệ hoàn chỉnh. Nhà đầu tư cũng quan tâm khả năng hỗ trợ mở rộng hoạt động, tái đầu tư và các giai đoạn phát triển tiếp theo trong dài hạn khi lựa chọn điểm đến đầu tư chiến lược./.
