Chỉ thị số 07-CT/TW ngày 13/7/2026 của Bộ Chính trị về "Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới" yêu cầu “lấy sản phẩm, chất lượng, hiệu quả công việc và sự hài lòng của nhân dân, doanh nghiệp làm thước đo kết quả học tập, thực hành theo Bác”. Từ yêu cầu này, các chuyên gia cho rằng, việc thực hành theo Bác phải được thể hiện bằng kết quả công việc, khả năng tháo gỡ những vấn đề thực tiễn và những chuyển biến người dân có thể trực tiếp cảm nhận.
*Từ “lý luận diễn giải” sang “lý luận kiến tạo”
 |
| Quang cảnh Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện một số nghị quyết, chỉ thị của Bộ Chính trị trực tuyến tới nhiều điểm cầu trong cả nước. |
| Ảnh minh họa: TTXVN phát |
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Cao Thu Hằng, Vụ trưởng, Trưởng Ban Nghiên cứu lý luận chính trị, Tạp chí Cộng sản cho rằng, một trong những nội dung mang tính đột phá của Chỉ thị số 07-CT/TW đối với công tác xây dựng Đảng hiện nay là sự chuyển mạnh từ yêu cầu “học tập, làm theo” sang “thực hành”, đồng thời lấy sản phẩm, chất lượng, hiệu quả công việc và sự hài lòng của nhân dân, doanh nghiệp làm thước đo đánh giá kết quả. Điểm đột phá ở đây là sự chuyển đổi từ nhận thức, cam kết và quá trình tu dưỡng sang nhấn mạnh hành động thực tiễn cụ thể, kết quả và khả năng giải quyết những vấn đề thực tiễn đặt ra. Việc chuyển từ “học tập, làm theo” sang “thực hành” cũng đặt ra một yêu cầu rất cao đối với công tác lý luận. Lý luận phải vượt qua lối mòn chỉ tìm kiếm trích dẫn trong kinh điển, văn kiện rồi diễn giải và khẳng định lại những điều đã biết, mà phải đi từ những “điểm nghẽn” thực tế để đặt vấn đề và tìm lời giải. Thay vì lối kinh viện, “tầm chương trích cú” trước đây, đã đến lúc phải xuất phát từ thực tiễn, phát hiện những điểm nghẽn, rào cản và dựa vào lý luận khoa học để tìm tòi, sáng tạo những phương án giải quyết thiết thực, hiệu quả.
Nói cách khác, tinh thần của Chỉ thị 07 đòi hỏi công tác lý luận chuyển từ lý luận diễn giải sang lý luận kiến tạo, từ chủ yếu giải thích thực tiễn sang trực tiếp góp phần tháo gỡ những điểm nghẽn của thực tiễn. Chỉ khi tìm ra được những lời giải có thể vận dụng, kiểm chứng và đo lường bằng kết quả thực tế, lý luận mới thực sự trở thành nguồn lực nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng trong giai đoạn phát triển mới.
 |
| Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng,Trưởng ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc quán triệt Chuyên đề “Những nội dung trọng tâm, cốt lõi Nghị quyết của Bộ Chính trị về phát huy tính tiên phong, gương mẫu, tinh thần đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, đảng viên trong kỷ nguyên mới”. |
| Ảnh: TTXVN phát |
Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Cao Thu Hằng, muốn định lượng cụ thể, minh bạch tiêu chí “dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung”, cần chuyển từ đánh giá phẩm chất bằng nhận xét định tính sang đánh giá bằng hành động thực tiễn cụ thể, bằng sản phẩm và kết quả có bằng chứng. Mỗi tiêu chí phải đi kèm “bằng chứng”: Quyết định đã ban hành, vấn đề tồn đọng đã xử lý, thời gian và chi phí được giảm, nguồn lực được khơi thông; so sánh kết quả trước và sau, kết luận kiểm tra và phản hồi của các đối tượng chịu tác động. Có như vậy mới tránh tình trạng “báo cáo thì hay nhưng làm thì dở”. Đặc biệt, phải phát huy dân chủ trong công tác cán bộ.
Yêu cầu thực hành theo Bác cũng cần được đưa vào sinh hoạt chi bộ hàng tháng một cách thực chất. Hướng dẫn số 42-HD/BTCTW ngày 28/10/2025 của Ban Tổ chức Trung ương thực hiện Chỉ thị số 50-CT/TW ngày 23/7/2025 của Ban Bí thư về tiếp tục đổi mới và nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ trong giai đoạn mới đã yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng, cán bộ, đảng viên nhận thức sâu sắc về ý nghĩa, tầm quan trọng của sinh hoạt chi bộ. Chỉ thị 07 tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu này, vì vậy cách tổ chức sinh hoạt cần chuyển từ “học nội dung” sang “giải quyết vấn đề”, từ nghe báo cáo sang tự soi, tự sửa, đối thoại và cam kết hành động. Mỗi kỳ sinh hoạt có thể lựa chọn một hoặc hai vấn đề nổi cộm ngay trong cơ quan, đơn vị để thảo luận, tháo gỡ và giải quyết rốt ráo, dứt điểm. Từ những vấn đề cụ thể đó, chi bộ đối chiếu với tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh để xác định cách xử lý phù hợp. Đồng thời, cần tạo được cơ chế “tự soi, đồng chí soi, thực tiễn soi”, trong đó người đứng đầu phải tự soi trước. Mỗi buổi sinh hoạt cũng cần có cam kết hành động cụ thể, xác định rõ việc gì, ai làm, thời hạn nào, kết quả cần đạt; kỳ họp sau bắt đầu bằng việc kiểm tra cam kết của kỳ trước. Qua đó hình thành một vòng khép kín: Nhận diện vấn đề – tự soi – góp ý – cam kết sửa – hành động – kiểm chứng kết quả. Khi đó, sinh hoạt chi bộ mới tránh được tình trạng đọc văn bản, báo cáo thành tích, thực sự trở thành một nhiệm vụ thường xuyên để cán bộ, đảng viên tự sửa mình, sửa cách làm việc và cùng giải quyết những điểm nghẽn ngay từ cơ sở.
*Đạo đức công vụ phải được đo bằng đời sống dân sinh
Từ góc độ nghiên cứu văn hóa và dân sinh, Thạc sĩ Phạm Thị Hương Ngát, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Văn hóa và Dân sinh thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam cho rằng, điểm đáng chú ý của Chỉ thị 07-CT/TW là yêu cầu chuyển mạnh từ “học tập” sang “thực hành” tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh, lấy sản phẩm, chất lượng, hiệu quả công việc và sự hài lòng của nhân dân làm thước đo.
 |
| Thạc sĩ Phạm Thị Hương Ngát, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Văn hóa và Dân sinh |
| Ảnh: Thanh Hương - TTXVN |
Theo Thạc sĩ Phạm Thị Hương Ngát, việc học và thực hành theo Bác phải thể hiện trong cách ứng xử và kết quả công việc. Với người dân, sự thay đổi nhiều khi được cảm nhận từ những việc rất cụ thể: Một thủ tục bớt phải đi lại, một hồ sơ được hướng dẫn rõ ràng hơn, một kiến nghị có người tiếp nhận và theo dõi đến cùng, một chính sách an sinh đến đúng đối tượng. Cách cán bộ ứng xử với người dân cũng là một biểu hiện của đạo đức công vụ. Làm đúng quy trình là yêu cầu bắt buộc, nhưng nếu người dân vẫn phải tự xoay xở, không được giải thích rõ hoặc không biết phải tìm ai khi công việc vướng mắc thì hiệu quả phục vụ vẫn chưa đạt như mong muốn.
Bên cạnh đó, đạo đức công vụ phải được đo bằng đời sống dân sinh. Sau mỗi chủ trương, chính sách hay một thay đổi trong phương thức làm việc, có thể nhìn vào những chuyển biến rất cụ thể: người dân có thuận lợi hơn không, có được tôn trọng hơn không, có thêm cơ hội phát triển hay không. Chính ở đó, những giá trị về tư tưởng, đạo đức và phong cách Hồ Chí Minh mới đi vào đời sống. Một vấn đề khác là văn hóa trách nhiệm trong thực thi công vụ. Có những trường hợp công việc chậm, lý do được đưa ra là quy trình, trong khi người dân lại không biết vướng ở đâu và ai chịu trách nhiệm xử lý. Theo cách nhìn này, điều cần thay đổi không chỉ nằm ở quy trình mà còn ở thái độ của người thực thi. Do đó, cán bộ cần chủ động hơn trong phạm vi trách nhiệm của mình, thay vì chỉ xác định phần việc nào thuộc về mình, phần việc nào thuộc đơn vị khác. Khi một vấn đề của người dân đã được tiếp nhận thì phải có trách nhiệm theo dõi, phối hợp và thông tin cho đến khi có kết quả cuối cùng. Từ đó, “văn hóa giữ lời hứa với dân” cần trở thành một chuẩn mực trong công vụ. Khi cán bộ nói sẽ kiểm tra, sẽ trả lời hoặc hẹn thời gian giải quyết hồ sơ thì đó không nên chỉ là một câu nói để người dân yên lòng. Đó phải là một cam kết trách nhiệm. Trong trường hợp chưa thể giải quyết đúng thời hạn, người dân cần được thông tin rõ nguyên nhân, vướng mắc ở khâu nào và dự kiến khi nào có kết quả.
Thạc sĩ Phạm Thị Hương Ngát cho rằng, việc tuyên truyền, ứng dụng công nghệ số và tiếp cận thanh niên, vùng đồng bào dân tộc thiểu số cũng cần thay đổi cách làm. Người trẻ hiện nay không thiếu thông tin. Điều họ cần là những câu chuyện và giá trị có liên quan trực tiếp đến cuộc sống của mình. Những bài học về tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh có thể được truyền tải từ những việc rất gần gũi như sống có trách nhiệm, làm việc tử tế, biết nhận lỗi khi sai, biết cân nhắc giữa lợi ích cá nhân và lợi ích cộng đồng, hoặc sử dụng năng lực của mình để đóng góp cho xã hội./.
