Đổi mới tư duy quản trị tại chính quyền cơ sở
Trong bối cảnh Thành phố Hồ Chí Minh đang nỗ lực triển khai và vận hành hiệu quả mô hình chính quyền địa phương hai cấp, việc nâng cao năng lực và thay đổi tư duy cho đội ngũ cán bộ cơ sở trở thành nhiệm vụ then chốt.
Điểm cầu tập huấn trực tuyến tại Đảng ủy phường Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minh. 
Ảnh: Hữu Duyên - TTXVN

Lớp bồi dưỡng nâng cao năng lực, xử lý tình huống thực tiễn đối với đội ngũ cán bộ cơ sở, được tổ chức trực tiếp tại Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh và trực tuyến đến các điểm cầu xã, phường, thị trấn trong cả nước, đã mang lại những hiệu ứng tích cực. Không dừng lại ở những bài học lý luận, tinh thần đổi mới từ lớp học đã nhanh chóng lan tỏa, thúc đẩy các nhà lãnh đạo xã, phường trên địa bàn Thành phố chuyển hóa thành các chương trình hành động, giải quyết trúng và đúng các bài toán hóc búa từ thực tế địa phương.

* “Bắt đúng bệnh” từ các bài tập tình huống thực tế

Chương trình tập huấn được các học viên đánh giá cao nhờ sự đổi mới toàn diện về cả nội dung lẫn phương thức tiếp cận. Thay vì những bài giảng một chiều theo lối mòn hành chính truyền thống, lớp học áp dụng phương thức tọa đàm, đối thoại đa chiều giữa báo cáo viên, các chuyên gia cao cấp và học viên. Các chuyên đề không chỉ trang bị kiến thức nền tảng về quản trị toàn diện, kiến tạo phát triển mà còn trực tiếp mổ xẻ những “điểm nghẽn” thể chế, rào cản nội sinh và hướng dẫn kỹ năng ra quyết định dựa trên dữ liệu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) cùng các nền tảng số.

Bà Nguyễn Thị Hồng Thảo, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy phường Thủ Đức (Thành phố Hồ Chí Minh) chia sẻ, nội dung đợt tập huấn này rất hay, phù hợp và kịp thời đối với các địa phương đang vận hành mô hình chính quyền hai cấp. Điểm đặc biệt thu hút là việc đổi mới phương thức trao đổi, giúp cán bộ cơ sở nhìn nhận trực diện vào các bài tập tình huống về quản lý quy hoạch, đất đai, môi trường và đô thị. “Đây là những vấn đề cốt lõi, là áp lực xã hội lớn mà hầu như địa phương nào cũng đang gặp khó khăn trong quá trình phát triển”, bà Thảo nhìn nhận. Từ việc mổ xẻ các tình huống này, cấp ủy Đảng và chính quyền có thể xác định rõ trách nhiệm cá nhân, tập thể, từ đó đề ra giải pháp khả thi để khắc phục hạn chế, hướng tới sự phát triển bền vững.

Dưới góc độ điều hành hành chính, ông Phạm Minh Châu, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Bình Khánh cho rằng các bài tập tình huống rất sát với thực tiễn cơ sở, đặc biệt là nhóm tình huống liên quan đến việc tiếp nhận và xử lý phản ánh, kiến nghị của người dân; công tác phối hợp liên bộ phận trong giải quyết thủ tục hành chính; xử lý khủng hoảng thông tin trên mạng xã hội; cũng như các kỹ năng đối thoại trực tiếp khi phát sinh vụ việc phức tạp.

Ông Châu thẳng thắn: “Nhiều tình huống thực sự “gặp đúng bệnh” của địa phương chúng tôi quản lý. Đây là những va vấp thường xuyên nhưng đôi khi cán bộ cơ sở vẫn còn lúng túng trong cách xử lý để làm sao vừa đảm bảo đúng hành lang pháp lý, vừa đạt được sự đồng thuận, thấu tình đạt lý trong nhân dân”.

Sự thay đổi lớn nhất mà lớp tập huấn mang lại chính là việc định hình lại tư duy của người lãnh đạo, chuyển từ “quản lý hành chính” – vốn thuần túy dựa trên mệnh lệnh, kiểm soát và tuân thủ trật tự – sang “quản trị phát triển” – chú trọng sự phối hợp, đối thoại, chia sẻ thông tin và nâng cao trách nhiệm giải trình nhằm tạo ra giá trị công phục vụ cộng đồng.

* Chủ động kiến tạo giải pháp, hành động quyết liệt

Buổi học tập nâng cao năng lực, xử lý tình huống thực tiễn của cán bộ, công chức phường Bàn Cờ (Thành phố Hồ Chí Minh). 
Ảnh: Hữu Duyên – TTXVN

Một trong những bài học sâu sắc nhất được các lãnh đạo cơ sở đúc rút sau lớp tập huấn là tinh thần chủ động, dám nghĩ, dám làm, không né tránh và không đổ lỗi cho cơ chế. Mô hình chính quyền hai cấp đặt ra yêu cầu tinh gọn bộ máy, loại bỏ cấp trung gian, đòi hỏi chính quyền cấp phường, xã phải tăng cường năng lực phản ứng nhanh, sát dân và giải quyết công việc liên tục, kịp thời.

Ông Nguyễn Quang Nam Thắng, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Bàn Cờ khẳng định, bài học lớn nhất đối với cá nhân ông là sự thay đổi tư duy tiếp cận vấn đề: “Sau chương trình học này, tôi nhận thấy mình không thể tiếp cận theo cách cứ gặp khó khăn là làm văn bản báo cáo lên cấp trên để chờ đợi giải quyết. Thay vào đó, chúng tôi phải tự ngồi lại, suy nghĩ và nghiên cứu tìm ra giải pháp, kể cả trong giải quyết việc của dân hay việc nội bộ. Những gì thuộc thẩm quyền, địa phương phải cố gắng tự xử lý triệt để, chỉ khi nào vượt thẩm quyền mới làm văn bản kiến nghị lên trên”.

Từ sự thay đổi tư duy đó, đối với những “điểm nghẽn” tồn tại lâu năm tại địa bàn như câu chuyện quản lý và nâng cấp các chợ truyền thống, Ban Thường vụ Đảng ủy và Ủy ban nhân dân phường Bàn Cờ đã chủ động ngồi lại để bóc tách từng nút thắt. Phường đã phân loại rõ rào cản, đối với những việc vượt thẩm quyền, phường chủ động đề xuất Thành phố sớm ban hành Quy chế hoạt động chợ mẫu để làm căn cứ pháp lý áp dụng phù hợp với đặc điểm chính quyền mới; đồng thời đưa dự án xây dựng mới khu vực nhà lồng chợ Vườn Chuối vào danh mục đầu tư công.

Đồng quan điểm, ông Vũ Hồng Thuấn, Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Vũng Tàu nhấn mạnh, những lớp bồi dưỡng này có ý nghĩa cực kỳ thiết thực. Trong bối cảnh triển khai mô hình chính quyền hai cấp, điều cán bộ cơ sở cần không chỉ là kiến thức quản lý thông thường, mà quan trọng hơn là tư duy quản trị hiện đại, ứng dụng hiệu quả dữ liệu, chuyển đổi số và AI vào công tác điều hành.

“Điều này giúp đội ngũ cán bộ phường chủ động hơn, gần dân hơn, phản ứng nhanh hơn trước các yêu cầu của đời sống đô thị, giải quyết công việc hiệu quả và mang lại sự hài lòng cao nhất cho người dân”, ông Thuấn cho biết.

Mục tiêu cốt lõi của quản trị toàn diện và kiến tạo phát triển chính là lấy người dân làm trung tâm, lấy sự hài lòng và hạnh phúc của nhân dân làm thước đo hiệu quả của bộ máy công quyền. Thấm nhuần tinh thần đó, ngay sau khi lớp tập huấn kết thúc, các địa phương tại Thành phố Hồ Chí Minh lập tức bắt tay vào hành động nhằm tạo chuyển biến rõ nét trong thực thi công vụ.

Tại phường Thủ Đức, bà Nguyễn Thị Hồng Thảo cho biết, hành động đầu tiên và khẩn trương nhất của địa phương là chỉ đạo Ủy ban nhân dân phường xây dựng các đề án mang tính chiến lược dài hạn và bền vững bao gồm: Đề án xây dựng "Phường Thủ Đức Số", "Phường Thủ Đức Xanh" và Đề án phát triển hạ tầng đô thị. Địa phương xác định sẽ huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị từ phường đến từng khu phố cùng tham gia đồng hành.

Trong khi đó, tại xã Bình Khánh, ông Phạm Minh Châu đã chọn hành động đầu tiên là lan tỏa ngay tri thức từ lớp học đến toàn bộ đội ngũ cán bộ, công chức tại địa phương. Xã tổ chức các buổi quán triệt, chia sẻ lại các nội dung trọng tâm và những tình huống thực tiễn tiêu biểu thông qua các buổi sinh hoạt chuyên đề và họp giao ban. Song song đó, ông Châu yêu cầu các bộ phận chuyên môn tiến hành rà soát, tự soi chiếu những mặt còn hạn chế trong quá trình xử lý công việc hằng ngày. Từ đó, xây dựng các kịch bản, phương án xử lý tình huống chuẩn hóa, góp phần nâng cao kỹ năng thực thi công vụ, tinh thần trách nhiệm và hiệu quả phục vụ nhân dân một cách thực chất.

Thực tế tại các phường như Bàn Cờ, việc duy trì các chương trình như “Mỗi tuần một ngày đi cơ sở”, trực tiếp gặp gỡ cấp ủy khu phố và lắng nghe tâm tư, khó khăn của người dân để đưa vào nội dung giao ban, giải quyết ngay lập tức đang phát huy hiệu quả cao. Bên cạnh đó, việc kết hợp chặt chẽ với các nền tảng công nghệ như Cổng 1022 của Thành phố giúp quy trình tiếp nhận, xử lý và phản hồi thông tin cho người dân được thực hiện liên tục, thông suốt. Người dân được trả lời thông tin liền, các vụ việc phức tạp được xử lý ngay tại gốc, không còn tình trạng đùn đẩy hay mất thời gian chờ đợi do các thủ tục trung gian.

Những hành động quyết liệt, chủ động và đầy tính nhân văn đang diễn ra tại các địa phương trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh chính là minh chứng sinh động cho thấy, khi tư duy quản trị được khai thông, năng lực kiến tạo được nâng tầm, chính quyền cơ sở sẽ thực sự trở thành bệ phóng vững chắc cho sự phát triển toàn diện và bền vững của toàn Thành phố./.

Tin liên quan

Tuyên Quang ứng dụng AI trong cải cách hành chính

Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo AI đang mở ra hướng đi mới trong cải cách hành chính, nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp. Tại phường Nông Tiến (tỉnh Tuyên Quang), mô hình chính quyền cơ sở thông minh, điều hành dựa trên dữ liệu và trợ lý AI bước đầu được triển khai, mang lại hiệu quả rõ nét.

Khi chính quyền cơ sở vận hành trên không gian số

Ở những vùng từng được xem là “lõm sóng” của tỉnh Lâm Đồng, giờ đây người dân đã làm quen với mã QR, tài khoản định danh điện tử hay các dịch vụ công trực tuyến trên nền tảng số. Điều này cho thấy chính quyền cơ sở tại địa phương có diện tích lớn nhất nước này đã vận hành trên không gian số khá ổn định, hướng đến một nền dữ liệu số xanh.

Tin cùng chuyên mục

Tái cấu trúc khu công nghiệp phía Nam - Bài cuối: Tích hợp quy hoạch và hạ tầng chiến lược

Trong bối cảnh các yếu tố như giá thuê rẻ hay ưu đãi thuế không còn là "vũ khí" duy nhất giúp thu hút đầu tư bền vững, việc nâng cấp hạ tầng, chuyển đổi và định hình hướng phát triển ngành công nghiệp giá trị cao cùng sự thay đổi trong ưu tiên FDI sẽ củng cố vai trò của khu vực phía Nam như một trung tâm chiến lược về sản xuất, logistics và hoạt động công nghiệp tiên tiến.

Tái cấu trúc khu công nghiệp phía Nam - Bài 1: Định hình khu công nghiệp thế hệ mới

Quá trình chuyển đổi khu chế xuất, khu công nghiệp tại TP. Hồ Chí Minh không chỉ là bài toán về kỹ thuật bất động sản hay gia hạn thời hạn thuê đất mà thực chất là tái cấu trúc toàn diện về quy hoạch, chức năng kinh tế và đối tượng nhà đầu tư. Cùng đó, việc định hướng phát triển các khu công nghiệp, hạ tầng ở phía Nam trong thời gian tới cũng cần có những thay đổi phù hợp với xu thế phát triển mới nhằm tiến sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Chuyển đổi số vùng biên mở ra cơ hội phát triển mới

Hình ảnh cán bộ biên phòng, tổ công nghệ số cộng đồng hướng dẫn người dân cài đặt các ứng dụng dịch vụ công, thanh toán không dùng tiền mặt hay sử dụng điện thoại thông minh để trao đổi hàng hóa đã trở nên quen thuộc.

Định hình tiêu chuẩn cho nhà ở xã hội phát thải carbon thấp

Trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy chương trình phát triển một triệu căn nhà ở xã hội giai đoạn 2021-2030, yêu cầu giảm phát thải khí nhà kính và tiết kiệm năng lượng đang trở thành tiêu chí quan trọng đối với các dự án xây dựng mới. Đây là nội dung trọng tâm thu hút đông đảo các chuyên gia, nhà quản lý, tổ chức quốc tế, tố chức tài chính, chủ đầu tư, đơn vị tư vấn thiết kế, nhà thầu, nhà sản xuất vật liệu xây dựng thảo luận tại hội thảo “Nhà ở xã hội phát thải carbon thấp – Định hướng và giải pháp cho Việt Nam” do Viện Khoa học Công nghệ xây dựng (IBST), Bộ Xây dựng tổ chức tại TP. Hồ Chí Minh, ngày 22/5.

Giải pháp tăng chất lượng dòng vốn FDI

Chuyển đổi sang mô hình khu công nghiệp xanh, khu công nghiệp sinh thái đang trở thành yêu cầu tất yếu để Việt Nam nâng cao chất lượng thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), tăng sức cạnh tranh và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Phát triển y học cổ truyền, chăm sóc sức khỏe nhân dân tốt hơn trong giai đoạn mới

Làm việc với Đảng ủy Bộ Y tế về công tác y học cổ truyền Việt Nam ngày 20/5/2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu phải đặt phát triển y học cổ truyền trong tổng thể chiến lược phát triển của đất nước trong giai đoạn mới; phát triển một hệ sinh thái y học cổ truyền quốc gia; cần nghiên cứu xây dựng mở rộng một số mô hình thí điểm trung tâm chăm sóc sức khỏe, khu dinh dưỡng, khu dưỡng sinh, làng dược liệu, vùng phát triển dược liệu gắn với giảm nghèo bền vững và du lịch sinh thái… Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ rõ, tiếp tục chuyển mạnh từ tư duy chữa bệnh sang tư duy chăm sóc sức khỏe toàn diện; phát huy mạnh mẽ vai trò của y học cổ truyền trong phòng bệnh, nâng cao thể trạng, phục hồi chức năng, chăm sóc người cao tuổi, điều trị bệnh mãn tính, chăm sóc sức khỏe tinh thần; đưa y học cổ truyền thực sự về với cộng đồng; chuẩn hóa các mô hình chăm sóc sức khỏe không dùng thuốc như châm cứu, xoa bóp, bấm huyệt ngay tại xã, phường. Chìa khóa để đưa y học cổ truyền về gần dân chính là việc tích hợp các dịch vụ kỹ thuật, bài thuốc cổ truyền chính thống vào các danh mục chi trả toàn diện cho bảo hiểm y tế quốc gia. Khi người dân được bảo hiểm chi trả một cách công bằng, họ sẽ chủ động lựa chọn y học cổ truyền ngay từ cơ sở…

Quy định mới về mức hỗ trợ tài chính khi sinh con

Chính phủ ban hành Nghị định số 168/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Dân số. Nghị định quy định mức hỗ trợ tài chính tối thiểu là 2.000.000 đồng/phụ nữ khi sinh con thuộc các trường hợp sau: Phụ nữ dân tộc thiểu số rất ít người; Phụ nữ ở tỉnh, thành phố có mức sinh dưới mức sinh thay thế; Phụ nữ sinh đủ 02 con trước 35 tuổi. Phụ nữ khi sinh con đồng thời thuộc các trường hợp a,b,c ở trên thì được hưởng một mức hỗ trợ. Chủ tịch UBND xã, phường, đặc khu căn cứ thông tin từ hệ thống liên thông thủ tục đăng ký khai sinh, cơ sở dữ liệu quốc gia dân cư, ứng dụng định danh quốc gia (VNeID) và các cơ sở dữ liệu có sẵn để quyết định hỗ trợ kinh phí và thực hiện chi trả cho phụ nữ sinh con theo quy định trên cùng với thời điểm đăng ký khai sinh.

Huế - “Thành phố xuất sắc quốc gia” về ứng phó biến đổi khí hậu

Thành phố Huế vừa được World Wide Fund for Nature (WWF) vinh danh là “National Winner - One Planet City Challenge 2026” (Thành phố xuất sắc quốc gia) trong khuôn khổ thử thách toàn cầu về phát triển đô thị bền vững và ứng phó biến đổi khí hậu. Danh hiệu này tiếp tục khẳng định nỗ lực của Huế trong hành trình xây dựng đô thị xanh, thông minh, thân thiện môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu. Đây cũng là động lực để thành phố tiếp tục triển khai các sáng kiến phát triển bền vững, góp phần thực hiện các mục tiêu hành động khí hậu toàn cầu.

Ngày Hiến mô, tạng Việt Nam 20/5: Cho đi là còn mãi

Chương trình Ngày hưởng ứng Hiến tặng mô, tạng được tổ chức vào ngày 20/5/2026, gắn với sự kiện công bố Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về "Ngày hiến mô, tạng Việt Nam". Dự kiến chương trình có nhiều hoạt động ý nghĩa, khẳng định sự quan tâm sâu sắc của Đảng, Nhà nước đối với lĩnh vực hiến, ghép mô, tạng - một lĩnh vực y tế mang đậm tính nhân văn và nhân đạo sâu sắc. Việc công bố và tổ chức Ngày hưởng ứng Hiến tặng mô, tạng nhằm tăng cường sự quan tâm, chỉ đạo của cấc cấp lãnh đạo Đảng, Nhà nước, toàn xã hội đối với công tác hiến, ghép mô, tạng; đồng thời là dịp để tri ân người hiến tạng và gia đình họ - những người đã trao "món quà sự sống" cho người khác.