 |
| Đổi mới tư duy quản trị không gian biển, hoàn thiện quy hoạch, phát triển hạ tầng và các ngành kinh tế biển hiện đại |
Hiện tỉnh Ninh Bình đang tập trung cụ thể hóa Nghị quyết số 20-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh bằng những nhiệm vụ, giải pháp phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương; trọng tâm là đổi mới tư duy quản trị không gian biển, hoàn thiện quy hoạch, phát triển hạ tầng và các ngành kinh tế biển hiện đại, đồng thời bảo vệ môi trường, thích ứng biến đổi khí hậu, nâng cao đời sống người dân và bảo đảm quốc phòng, an ninh trên biển.
* Đổi mới tư duy, hoàn thiện quy hoạch và tạo động lực từ hạ tầng
Theo Kế hoạch hành động số 102-KH/TU được ban hành gần đây, Tỉnh ủy Ninh Bình xác định phát triển kinh tế biển phải gắn với khai thác hiệu quả không gian, tài nguyên và các nguồn lực biển, tạo động lực mới cho tăng trưởng, chuyển dịch cơ cấu kinh tế và nâng cao đời sống Nhân dân. Cùng với đó là yêu cầu xác định rõ nhiệm vụ trọng tâm, khâu đột phá, lộ trình và trách nhiệm thực hiện, tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn, huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực. Đây được xem là nền tảng để Ninh Bình từng bước đưa vùng kinh tế ven biển trở thành một cực tăng trưởng quan trọng của tỉnh.
Đến năm 2030, tỉnh đặt mục tiêu tốc độ tăng trưởng kinh tế biển và ven biển bình quân giai đoạn 2025-2030 đạt trên 11%/năm; tỷ trọng kinh tế biển và ven biển trong GRDP toàn tỉnh đạt trên 20%; tỷ lệ đô thị hóa khu vực ven biển đạt trên 50%. Một trong những giải pháp được Ninh Bình đặt lên hàng đầu là tăng cường sự lãnh đạo của cấp ủy, đổi mới tư duy và nâng cao hiệu lực quản trị biển. Kế hoạch yêu cầu chuyển từ tư duy khai thác tài nguyên và phát triển kinh tế biển đơn thuần sang tư duy phát triển toàn diện không gian biển; từ quản lý theo ngành sang quản trị không gian biển trên cơ sở dữ liệu số và quy hoạch không gian biển.
Cách tiếp cận này nhằm khắc phục tình trạng phát triển thiếu đồng bộ giữa các ngành, lĩnh vực, đồng thời tạo sự thống nhất trong quản lý và khai thác nguồn lực. Theo đó, tỉnh sẽ rà soát hệ thống cơ chế, chính sách liên quan đến phát triển kinh tế biển và vùng ven biển; kịp thời sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện những cơ chế phù hợp với thực tiễn, ưu tiên chính sách khuyến khích các ngành kinh tế biển có lợi thế. Trong đó Khu kinh tế Ninh Cơ được xác định là một trong những hạt nhân tăng trưởng. Ninh Bình định hướng xây dựng, phát triển và mở rộng khu kinh tế này trở thành khu kinh tế ven biển tổng hợp, đa ngành, hiện đại, ưu tiên công nghiệp, logistics, dịch vụ cảng biển, đô thị ven biển, thương mại, dịch vụ và du lịch.
Cùng với đó là mở rộng hành lang công nghiệp - dịch vụ biển, hoàn thiện hạ tầng các khu công nghiệp hiện hữu và phát triển các khu công nghiệp ven biển theo định hướng tăng trưởng xanh. Hạ tầng được xác định là một trong những khâu tạo đột phá. Ninh Bình sẽ đa dạng hóa các hình thức huy động vốn, ưu tiên nguồn lực cho những lĩnh vực, địa bàn và dự án trọng điểm có sức lan tỏa lớn; tập trung phát triển hạ tầng giao thông, cảng biển, logistics, nuôi trồng thủy sản và du lịch biển; hiện đại hóa hệ thống hạ tầng biển, ven biển và hạ tầng kết nối. Trong thời gian tới, tỉnh Ninh Bình tập trung nguồn lực cho các tuyến giao thông kết nối các trung tâm kinh tế, đô thị, khu kinh tế ven biển trong vùng Bắc Bộ với hệ thống cao tốc, sân bay, đường sắt tốc độ cao, đường sắt đô thị và tuyến đường sắt ven biển Ninh Bình - Hải Phòng - Quảng Ninh nhằm tăng khả năng liên kết vùng, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển kinh tế biển.
*Phát triển kinh tế biển gắn với môi trường, sinh kế và chuyển đổi số
Cùng với công nghiệp, logistics và hạ tầng, Ninh Bình xác định phải tạo chuyển biến căn bản trong các ngành kinh tế biển truyền thống theo hướng hiện đại, xanh và thông minh.Trong lĩnh vực thủy sản, tỉnh Ninh Bình định hướng chuyển từ nuôi trồng theo phương thức truyền thống sang ứng dụng công nghệ cao, từ nuôi trồng gần bờ sang các vùng nước xa bờ; hình thành các vùng nuôi tập trung quy mô lớn, có thương hiệu.
Hoạt động khai thác thủy sản được tổ chức theo hướng giảm khai thác gần bờ, đẩy mạnh khai thác xa bờ, phát triển đội tàu hiện đại, đồng bộ, đồng thời tăng cường chống khai thác IUU, giám sát tàu cá và bảo vệ, tái sinh nguồn lợi hải sản; các trung tâm dịch vụ hậu cần nghề cá và công nghiệp chế biến sâu cũng được ưu tiên phát triển.
Du lịch biển được định hướng phát triển theo hướng bền vững, hài hòa giữa bảo tồn thiên nhiên, phát triển cộng đồng và khai thác giá trị di sản. Do vậy Ninh Bình sẽ xây dựng các khu, điểm du lịch biển có thương hiệu, phát triển du lịch sinh thái biển, phát huy giá trị của Vườn Quốc gia Xuân Thủy và các tài nguyên du lịch biển; đồng thời tăng cường liên kết các điểm đến để hình thành những tuyến, sản phẩm đặc trưng.
Đặc biệt, yêu cầu phát triển kinh tế biển được đặt trong mối quan hệ chặt chẽ với bảo vệ môi trường và thích ứng biến đổi khí hậu. Ninh Bình sẽ tăng cường bảo vệ đa dạng sinh học, phục hồi nguồn lợi hải sản, quản lý hiệu quả các khu bảo tồn và những khu vực có giá trị đa dạng sinh học cao; bảo vệ, phục hồi hệ sinh thái rừng ngập mặn, bãi triều, đầm phá và các vùng sinh thái đặc thù; công tác kiểm tra, giám sát, phòng ngừa và kiểm soát các hoạt động gây ô nhiễm, suy thoái môi trường biển cũng được tăng cường. T
rước tác động ngày càng lớn của thiên tai và biến đổi khí hậu, tỉnh Ninh Bình sẽ đầu tư nâng cấp hệ thống đê biển, công trình thủy lợi, công trình phòng chống thiên tai; nâng cao năng lực quan trắc, cảnh báo sớm, chủ động ứng phó với nước biển dâng, bảo đảm an toàn cho người dân và cơ sở hạ tầng; tăng cường nghiên cứu, ứng dụng công nghệ biển, xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với doanh nghiệp, viện, trường và các trung tâm đổi mới sáng tạo; đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, viễn thám và Internet vạn vật trong quan trắc, giám sát, dự báo, cảnh báo thiên tai, quản lý không gian và bảo vệ môi trường biển. Đối với các xã ven biển, tỉnh Ninh Bình yêu cầu quản lý chặt chẽ, khai thác hiệu quả quỹ đất bãi bồi ven biển nhằm phục vụ phát triển kinh tế - xã hội nhưng bảo đảm phù hợp quy hoạch.
Đặc biệt tỉnh Ninh Bình xác định phát triển kinh tế biển không tách rời nâng cao đời sống cư dân ven biển; do vậy ngư dân và cộng đồng cư dân biển là chủ thể trực tiếp tham gia xây dựng, bảo vệ Tổ quốc từ hướng biển; đồng thời đầu tư hạ tầng thiết yếu, nâng cao khả năng tiếp cận y tế, giáo dục, hỗ trợ sinh kế bền vững, chuyển đổi nghề và việc làm cho người dân. Để đạt mục tiêu đến năm 2045, vùng kinh tế ven biển Ninh Bình trở thành một trong những trung tâm kinh tế, đô thị, logistics biển trọng điểm của Bắc Bộ và cả nước, với hạ tầng đồng bộ, hiện đại, kết nối rộng với các vùng, địa phương và mở rộng không gian phát triển ra biển xa, biển sâu… tỉnh Ninh Bình yêu cầu các cấp, các ngành và cấp uỷ chính quyền địa phương biến các nhiệm vụ trong kế hoạch thành những công việc cụ thể, có địa chỉ, có tiến độ, có nguồn lực và có cơ chế kiểm tra, giám sát. Với các giải pháp đồng bộ và những hành động cụ thể, thiết thực, Ninh Bình sẽ tạo nền tảng để kinh tế biển thực sự trở thành một động lực tăng trưởng mới, đồng thời bảo đảm hài hòa giữa phát triển kinh tế, bảo vệ môi trường, nâng cao đời sống Nhân dân và giữ vững quốc phòng, an ninh, chủ quyền biển, đảo./.
