 |
| Quy trình thực hiện công tác lấy mẫu hài cốt liệt sỹ chưa được xác định thông tin được thực hiện chặt chẽ, khoa học và an toàn tuyệt đối. |
| Ảnh: Xuân Khu - TTXVN |
Theo Văn phòng Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, sau gần 3 tháng triển khai Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, các lực lượng đã tìm kiếm, quy tập được 1.109 hài cốt liệt sĩ. Cùng với đó, các cơ quan chức năng đang đẩy nhanh lấy mẫu, giám định ADN và chuẩn bị triển khai đợt cao điểm thu nhận khoảng 250.000 mẫu ADN thân nhân liệt sĩ trên phạm vi toàn quốc.
Bộ Quốc phòng chỉ đạo tiếp tục duy trì hoạt động của 24 đội tìm kiếm quy tập (trong nước 5 đội, Lào 8 đội, Campuchia 11 đội); đồng thời, rà soát, đề xuất thành lập lâm thời các đội tìm kiếm, quy tập; bảo đảm kinh phí, trang bị, phương tiện phục vụ nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập và lấy mẫu hài cốt liệt sĩ.
Từ khi phát động Chiến dịch đến nay (15/3/2026) đã tìm kiếm, quy tập được 1.109 hài cốt liệt sĩ (trong nước 242, Lào 173, Campuchia 694) và 2 mộ liệt sĩ tập thể tại Tuyên Quang. Đã có hai hội thảo khoa học xác minh, kết luận thông tin mộ liệt sĩ tập thể tại khu vực phường Kon Tum, tỉnh Quảng Ngãi và khu vực công viên Lê Thị Riêng, Thành phố Hồ Chí Minh được tổ chức vào các ngày 29/5 và 8/6. Sau Hội thảo, Phó Thủ tướng Chính phủ, Trưởng ban Chỉ đạo quốc gia Phạm Thị Thanh Trà đã chỉ đạo khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, huy động mọi nguồn lực, sử dụng phương pháp, công nghệ hiện đại (rađa xuyên đất) để sớm khảo sát, đào tìm, quy tập hài cốt liệt sĩ. Hiện đang tổ chức đào tìm tại khu vực Nghĩa trang liệt sĩ phường Đắk Cấm và khu vực đường Trường Chinh, phường Kon Tum, tỉnh Quảng Ngãi.
Các Quân khu đã thành lập 360 đội rà phá bom mìn với quân số gần 5.000 người, sử dụng 1.311 thiết bị dò bom mìn (riêng Tuyên Quang thành lập 159 đội rà phá, quân số gần 3.000 người, sử dụng 461 thiết bị dò bom mìn), tổ chức rà phá bom mìn, vật nổ để tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ được 3.500 ha/22.725 ha (đạt 15,4%); trong đó, tại vùng lõi Vị Xuyên (Tuyên Quang) đã rà phá được 1.795/4.460 ha (đạt 40,25%).
Về công tác tổ chức lấy mẫu hài cốt liệt sĩ chưa xác định được thông tin trong các nghĩa trang liệt sĩ, Bộ Quốc phòng đã ban hành hướng dẫn, quy trình kỹ thuật lấy mẫu - vận chuyển - bàn giao - bảo quản - lưu trữ mẫu; tổ chức Hội nghị tập huấn toàn quốc hướng dẫn công tác lấy mẫu, bàn giao mẫu và số hóa thông tin mẫu hài cốt liệt sĩ; chỉ đạo tổ chức làm trước lấy mẫu, bàn giao mẫu hài cốt liệt sĩ tại Nghĩa trang liệt sĩ Nghi Lộc (xã Đông Lộc, tỉnh Nghệ An).
Đến nay, 100% quân khu, các tỉnh, thành phố đã xây dựng kế hoạch; thành lập 297 tổ, đội lấy mẫu với quân số 3.615 người; tổ chức làm trước, lấy mẫu tại 3.651 mộ liệt sĩ (2.510 mộ đủ điều kiện lấy mẫu, tỷ lệ 68,75%; 1.145 mộ không đủ điều kiện lấy mẫu).
 |
| Lực lượng chức năng lấy mẫu, bàn giao mẫu và số hóa thông tin hài cốt liệt sĩ tại Nghĩa trang Liệt sĩ Quản Bạ. |
| Ảnh: Đức Thọ - TTXVN |
Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel) cũng đã hoàn thành và đưa vào sử dụng phần mềm quản lý thông tin mẫu hài cốt liệt sĩ; cơ bản hoàn thành nghiên cứu, xây dựng phần mềm báo cáo tiến độ, kết quả “Chiến dịch 500 ngày đêm”, bảo đảm xong trước 15/6/2026 để phục vụ hoạt động chỉ đạo, điều hành của Trưởng ban Chỉ đạo quốc gia.
Về công tác xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, Bộ Nội vụ đã tham mưu ban hành Nghị quyết số 26/2026/NQ-CP của Chính phủ về cơ chế, chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ khó khăn trong tổ chức lấy mẫu, giám định và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin bằng phương pháp giám định ADN; Quyết định số 51/QĐ-BCĐQG của Trưởng ban Chỉ đạo quốc gia về quy trình phối hợp và phân công địa bàn tiếp nhận, giám định ADN xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin.
Bộ Quốc phòng (Viện Pháp y Quân đội) đã tiếp nhận 192 mẫu hài cốt liệt sĩ của các tỉnh, thành phố (Nghệ An 141 mẫu, Hải Phòng 33 mẫu, Ninh Bình 7 mẫu, Hưng Yên 6 mẫu; Quảng Ninh 5 mẫu); tiến hành tách chiết 4 mẫu thân nhân liệt sĩ, 72 mẫu hài cốt liệt sĩ. Bộ Quốc phòng chủ trương cải tạo, sửa chữa 2 dây chuyền của Viện Pháp y Quân đội và Học viện Quân y lên công suất 800 mẫu/năm/1 dây chuyền; mua mới 2 dây chuyền công suất 800 mẫu/năm/1 dây chuyền, nâng tổng công suất vận hành sau cải tạo, sửa chữa và mua mới đạt 3.200 mẫu/năm.
Ban Chỉ đạo quốc gia đề nghị cấp ủy, chính quyền địa phương các cấp quan tâm vào cuộc lãnh đạo, chỉ đạo đẩy mạnh các hoạt động tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, trọng tâm là địa bàn trong nước, các khu vực còn nhiều thông tin về mộ liệt sĩ, nhất là thông tin về mộ liệt sĩ tập thể. Trong công tác tìm kiếm, quy tập cần đặc biệt quan tâm tuyên truyền, cung cấp thông tin; ứng dụng khoa học công nghệ, trí tuệ nhân tạo để đẩy nhanh tốc độ, sự chính xác trong nhận diện, phân tích, phân lập dữ liệu hồ sơ về liệt sĩ, bóc tách, tìm kiếm, quản lý các trường thông tin hữu ích để tìm kiếm, quy tập. Căn cứ vào thông tin hiện có, thành lập các tổ công tác xuống các thôn, bản, đặc biệt là các khu vực vùng sâu, vùng xa, vùng còn nhiều hài cốt liệt sĩ để họp với nhân dân, các già làng, trưởng bản, người cao tuổi, nắm thông tin, xác minh phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập.
Cùng với đó, ưu tiên tăng cường lực lượng, phương tiện, công tác bảo đảm cho hoạt động tìm kiếm, quy tập; phát huy lực lượng tại chỗ, chuyên trách; đồng thời kiện toàn, bổ sung và đề xuất thành lập các đội lâm thời để bảo đảm hoàn thành nhiệm vụ, đạt được chỉ tiêu của Chiến dịch.
Ban Chỉ đạo quốc gia đã chỉ đạo các cơ quan liên quan đẩy nhanh tiến độ thu thập, phân tích, đối chiếu ADN cho thân nhân liệt sĩ để tích hợp vào ngân hàng gen xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin. Theo thông tin từ Bộ Công an, Bộ đang hoàn thiện Kế hoạch “Mở đợt cao điểm triển khai thu nhận ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định được thông tin”, dự kiến triển khai đồng loạt trên toàn quốc từ ngày 20/6/2026 đến ngày 20/7/2027 với khoảng 250.000 mẫu ADN thân nhân liệt sĩ./.
