Ngày 10/8, chia sẻ với phóng viên thường trú TTXVN tại New York, kỹ sư cơ khí hàng không Trần Thắng, một Việt kiều tại Mỹ nhiều năm hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, giáo dục và kết nối hợp tác, cho rằng Nghị quyết 23 nhấn mạnh yêu cầu đồng hành, kiến tạo cơ chế để kiều bào tham gia sâu hơn vào sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ đất nước.
Sau hơn 20 năm thực hiện Nghị quyết 36, các chủ trương của Đảng và Nhà nước đã được cụ thể hóa bằng nhiều chính sách và hành động hiệu quả, góp phần củng cố tình cảm hướng về quê hương, tạo điều kiện để ngày càng nhiều kiều bào về nước thăm thân, đầu tư, kinh doanh, làm việc và giao lưu. Trong bối cảnh ấy, sự ra đời của Nghị quyết 23-NQ/TW là bước tiếp nối trong tình hình mới. Điểm đáng chú ý là Nghị quyết 23 không chỉ lưu hành trong hệ thống chính trị và cơ quan nhà nước, mà được phổ biến rộng rãi trên các phương tiện truyền thông, qua đó giúp kiều bào ở khắp nơi trên thế giới có thể trực tiếp tiếp cận, tìm hiểu và đón nhận. Đây chính là biểu hiện của tinh thần cởi mở, minh bạch và coi trọng sự tham gia của bà con.
Từ góc nhìn của một người sống lâu năm tại Mỹ, ông Trần Thắng cho rằng câu hỏi then chốt không chỉ là kiều bào có sẵn sàng đóng góp hay không. Điều quan trọng hơn là Nhà nước sẽ tạo ra những cơ chế, mô hình và môi trường làm việc nào để tiếp nhận, khai thác hiệu quả nguồn lực ấy. Từ một nghị quyết về sự đóng góp của người Việt Nam ở nước ngoài đến các chương trình cụ thể là chặng đường không dễ dàng. Kiều bào có thể tham gia vào bộ máy quản lý nhà nước ở mức độ nào? Trong các cơ sở giáo dục, liệu chuyên gia kiều bào có cơ hội đảm nhiệm những vị trí quản lý, giảng dạy, nghiên cứu tương xứng với năng lực và đóng góp của họ hay không? Theo ông Trần Thắng, những câu hỏi ấy, tâm tư ấy phản ánh nhu cầu về các cơ chế minh bạch, thực chất và có tính cạnh tranh.
 |
| Kỹ sư hàng không Trần Thắng (đầu tiên, bên trái) tham dự Đại hội Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tháng 1/2026. |
| Ảnh: TTXVN phát |
Kỹ sư Trần Thắng cũng cho rằng cần đổi mới tư duy về sự đóng góp của kiều bào: không nhất thiết phải trở về Việt Nam mới có thể cống hiến cho quê hương. Với sự phát triển của công nghệ số, các chuyên gia có thể làm việc từ xa, tư vấn, giảng dạy, hướng dẫn nghiên cứu, hỗ trợ doanh nghiệp, chuyển giao kinh nghiệm quản trị và kết nối đối tác quốc tế mà vẫn bảo đảm hiệu quả. Đây là hướng đi phù hợp với tinh thần xây dựng các mạng lưới trí thức, chuyên gia người Việt Nam ở nước ngoài mà Nghị quyết 23-NQ/TW đặt ra.
Việc kết nối chuyên gia trong các lĩnh vực khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, công nghệ chiến lược, giáo dục, y tế, tài chính và quản trị sẽ có ý nghĩa thiết thực, nhất là khi Việt Nam đang thúc đẩy phát triển dựa trên tri thức và công nghệ. Tuy nhiên, để mạng lưới không chỉ dừng lại ở danh sách liên lạc hoặc các cuộc gặp gỡ mang tính phong trào, cần có cơ chế kết nối hai chiều giữa nhu cầu trong nước và năng lực của kiều bào. Theo ông Trần Thắng, Chính phủ là cơ quan xây dựng chính sách, nhưng doanh nghiệp và trường học mới là những trụ cột quan trọng của xã hội, là nơi trực tiếp tạo ra công việc, nghiên cứu, sản phẩm và đổi mới sáng tạo.
Trên thực tế, không ít kiều bào đã về nước đầu tư, kinh doanh, sản xuất hoặc làm việc cho các công ty nước ngoài tại Việt Nam. Đây là dòng chảy tích cực, thể hiện sự tin tưởng vào triển vọng phát triển của đất nước. Tuy nhiên, theo kỹ sư Trần Thắng, việc triển khai Nghị quyết 23-NQ/TW cần đặt trọng tâm vào tạo dựng “không gian cống hiến” cho kiều bào. Không gian ấy không chỉ là một diễn đàn hay một chương trình gặp mặt, mà là tổng hòa của thể chế thông thoáng, thủ tục minh bạch, đầu mối phối hợp rõ ràng, môi trường làm việc tôn trọng chuyên môn và cơ hội đóng góp công bằng. Trong đó, những khó khăn về thủ tục hành chính mà kiều bào gặp phải nên được lắng nghe và xử lý thỏa đáng. Khi một người đã mang theo vốn liếng, tri thức, quan hệ quốc tế và thiện chí cống hiến cho quê hương, điều họ mong muốn là sự hướng dẫn rõ ràng, tinh thần tôn trọng và một quy trình hành chính nhất quán. Tháo gỡ các điểm nghẽn ấy chính là biến tinh thần “đồng hành, kiến tạo” thành hành động cụ thể.
Ông Trần Thắng bày tỏ tin tưởng Nghị quyết 23 sẽ tạo ra một khí thế mới, khơi gợi niềm tin của hơn 6,5 triệu kiều bào đang sinh sống và làm việc ở nước ngoài vào tương lai phát triển của đất nước. Việt Nam đang ở “khúc cua” quan trọng trên con đường phát triển, chính vì vậy Nghị quyết 23-NQ/TW càng có ý nghĩa quan trọng khi mở ra kỳ vọng về mối quan hệ gắn bó hơn, thực chất hơn giữa quê hương Việt Nam và cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài. Kỹ sư Trần Thắng tin rằng một khi kiều bào được tôn trọng, được lắng nghe, được tháo gỡ khó khăn và được trao cơ hội cống hiến, tương lai phồn thịnh của Việt Nam sẽ có thêm một nguồn lực bền vững: trí tuệ, tình cảm và trách nhiệm của những người con Việt Nam trên khắp năm châu./.
