| Nơi ươm mầm những hạt giống đầu tiên của báo chí cách mạng Việt Nam |
Sau cách mạng Tháng Tám năm 1945, đội ngũ những người cầm bút theo cách mạng ngày càng đông đảo, nhưng phần lớn chưa được đào tạo nghiệp vụ báo chí. Theo chỉ đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Tổng bộ Việt Minh và Đoàn Báo chí Kháng chiến đã xúc tiến thành lập Trường dạy làm báo đầu tiên của nước ta. Tên trường được chính Bác đặt theo tên nhà chí sĩ ái quốc, nhà báo lão thành Huỳnh Thúc Kháng, Tổng Biên tập báo Tiếng Dân, người được coi là “ngọn đuốc của trí tuệ và liêm chính”.
Giữa rừng Việt Bắc, xã Tân Thái, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên (nay là xã Đại Phúc, tỉnh Thái Nguyên), ngôi trường đơn sơ được dựng lên bằng cây rừng, ván ghép, nhưng mô hình tổ chức và bài giảng được biên soạn rất bài bản, chỉn chu. Nhiều nhà lãnh đạo uy tín của Đảng, Nhà nước đã trực tiếp đứng lớp, như đồng chí Trường Chinh, Hoàng Quốc Việt, Võ Nguyên Giáp... Không chỉ dạy nghề, họ truyền cho 42 học viên ưu tú ngọn lửa yêu nước, tinh thần dấn thân và bản lĩnh cầm bút. Cũng từ đó, những cái tên như Thép Mới, Chính Yên, Trần Kiên, Hữu Mai… đã trở thành những tên tuổi xuất sắc, những người "cầm bút như cầm súng" luôn có mặt ở những mặt trận nóng bỏng nhất, khốc liệt nhất, như lời Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói: Nhà báo cũng là chiến sĩ cách mạng. Cây bút là vũ khí sắc bén. Trang giấy là mặt trận. Họ chính là những người chép sử tài năng, công bình và quả cảm đã đóng góp lớn lao cho sự phát triển của báo chí cách mạng Việt Nam.
Trong 3 tháng trường hoạt động, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã hai lần gửi thư vào ngày khai giảng và bế giảng. Người nhắc bốn điều căn cốt của nghề báo: phải gần gũi thực tế; biết ngoại ngữ để học hỏi; rèn luyện kỹ năng viết- sửa bài và không ngừng học hỏi, cầu tiến bộ.
Tuy chỉ triển khai được 1 khóa duy nhất, Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng vẫn được ví như cái nôi của nền báo chí cách mạng Việt Nam.
Năm 2019, Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng được xếp hạng Di tích lịch sử quốc gia, trở thành một địa chỉ đỏ trên con đường di sản cách mạng đầy tự hào nơi “thủ đô kháng chiến”.
Tinh thần báo chí cách mạng phụng sự nhân dân, phụng sự tổ quốc của ngôi trường mái lá năm xưa vẫn giữ nguyên giá trị trong kỷ nguyên số.
Với tinh thần này, trong bài viết “BÁO CHÍ CÁCH MẠNG VIỆT NAM TRONG THỜI ĐẠI SỐ”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mong rằng các cơ quan báo chí và mỗi nhà báo sẽ biến truyền thống cách mạng thành động lực cho đổi mới. Các cơ quan báo chí cần trở thành một tòa soạn số hiện đại, một trung tâm dữ liệu và tri thức, một địa chỉ tin cậy của nhân dân. Các nhà báo tiếp tục là chiến sĩ trên mặt trận tư tưởng - văn hóa - thông tin số, vững bản lĩnh, trong sáng đạo đức, sâu sắc nhân văn, tinh thông công nghệ. Với định hướng đó, tôi tin tưởng rằng báo chí cách mạng Việt Nam sẽ tiếp tục đóng góp xứng đáng vào sự nghiệp phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân trong thời đại số./.
