| Nuôi dưỡng tình yêu di sản cho thế hệ trẻ |
Bác từng nhấn mạnh: “Di sản văn hóa chính là nơi thể hiện rõ nét nhất hồn cốt của một dân tộc”. Việt Nam có kho tàng di sản văn hóa vô cùng phong phú. Kho tàng đó là nền tảng tinh thần, là cốt lõi làm nên bản sắc Việt Nam suốt hàng nghìn năm lịch sử. Tuy nhiên, để những di sản ấy đến gần với công chúng, đặc biệt là giới trẻ trong thời đại số là điều không dễ dàng.
Trước thực trạng đó, từ năm 2019, thành phố Huế bắt đầu triển khai chương trình giáo dục di sản. Với chương trình này, học sinh thành phố Huế được tham gia “lớp học mở”, nơi đó các em được học qua sự tương tác trực tiếp, cảm xúc và trải nghiệm, do đó những giá trị văn hóa được truyền tải một cách tự nhiên, giúp thế hệ trẻ thêm hiểu về di sản, lịch sử, văn hóa dân tộc và yêu quê hương.
Bạn Hoàng Khánh Thư, học sinh trường THPT Hai Bà Trưng: “Khi được tham gia chương trình này bên cạnh sự lo lắng hồi hộp, bản thân em cảm thấy rất là vui vì được tìm hiểu thêm nét lịch sử của thời triều Nguyễn. Bên cạnh hoạt động này, nhà trường còn có nhiều hoạt động khác tìm hiểu về lịch sử. Qua các chương trình này em có thêm được kiến thức lịch sử và có cách nhìn khách quan hơn về lịch sử nước mình.”
Cô Trần Thị Thu Hằng, Giáo viên trường THPT Nguyễn Huệ: “Chương trình giáo dục di sản ở trường phổ thông mang ý nghĩa rất quan trọng trong việc kết nối truyền thống và hiện đại giúp các em học sinh hiểu sâu sắc hơn về lịch sử văn hóa của dân tộc, từ đó khơi dậy lòng tự hào và nâng cao trách nhiệm bảo tồn di sản. Trường THPT Nguyễn Huệ cũng thường xuyên tổ chức chương trình giáo dục di sản trong nhà trường, ở tổ sử Địa đã tổ chức các câu lạc bộ lịch sử, tổ chức cho học sinh thăm quan dã ngoại ở quần thể di sản trong di tích cố đô Huế như Đại nội, một số lăng của 13 nhà vua triều Nguyễn như lăng Gia Long, Minh Mạng, Thiệu Trị, Tự Đức và một số địa điểm trong quần thể di tích.”
Trong 5 năm, chương trình giáo dục di sản đã tổ chức gần 1.800 đoàn với gần 190.000 học sinh, giáo viên tham quan di tích, trải nghiệm văn hóa, nghệ thuật truyền thống và hoạt động ngoại khóa. Nội dung giáo dục di sản được tích hợp vào chương trình chính khóa, xây dựng tài liệu Giáo dục địa phương từ lớp 1 đến lớp 12, trong đó các chủ đề về di tích, danh nhân, nghệ thuật dân gian chiếm tỷ lệ đáng kể. Hiện 100% cơ sở giáo dục trên địa bàn đã triển khai nội dung này trong kế hoạch giảng dạy.
Ông Nguyễn Phước Hải Trung, Phó Giám đốc Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế: Giáo dục di sản của thành phố Huế đã đi vào chiều sâu lẫn chiều rộng. Thông qua chương trình giáo dục di sản trong vòng 5 năm, Trung tâm có đề xuất liên quan đến thế hệ trẻ, đó là chính sách miễn phí hoàn toàn phí thăm quan, khi vào khu di sản cố đô tại Huế. Miễn 100% đối với học sinh cả nước và 50% sinh viên cả nước. Đây là chính sách nhằm thu hút kéo di sản gần hơn với mọi người. Nếu thế hệ gần gũi với di sản thì mới hình thành tình yêu của họ đối với di sản. Và trên cơ sở đó, quá trình sống và làm việc tại địa phương, họ cũng yêu di sản địa phương họ giống như đã từng đến Huế. Đây là câu chuyện mà ta thấy hiệu ứng xã hội.
Điểm thành công lớn nhất của chương trình giáo dục di sản là chuyển di sản từ đối tượng bảo tồn, giới thiệu sang công cụ giáo dục. Từ đó có thể nuôi dưỡng tình yêu di sản cho thế hệ trẻ từ nhỏ, nhằm hình thành ý thức bảo tồn bền vững và hướng đến xây dựng công chúng di sản tương lai./.
Ngọc Lan - Thanh Bình
