 |
| Tỉnh Phú Thọ trở thành điểm đến hấp dẫn của nhiều nhà đầu tư trong và ngoài nước. Ảnh minh họa |
Những năm qua, với quan điểm nhất quán không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế, tỉnh Phú Thọ đã và đang tiếp tục triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm kiểm soát ô nhiễm, nâng cao hiệu quả quản lý môi trường tại các khu, cụm công nghiệp.
Từ việc đầu tư hệ thống xử lý nước thải tập trung, ứng dụng công nghệ quan trắc tự động đến sàng lọc dự án đầu tư theo tiêu chí xanh, địa phương từng bước hiện thực hóa mục tiêu phát triển công nghiệp bền vững, hướng tới xây dựng nền kinh tế xanh và đạt phát thải ròng bằng “0” vào năm 2045.
*Đồng bộ hạ tầng môi trường trong các khu công nghiệp
Thời gian qua, tỉnh Phú Thọ trở thành điểm đến hấp dẫn của nhiều nhà đầu tư trong và ngoài nước. Các khu công nghiệp không chỉ đóng vai trò động lực tăng trưởng kinh tế mà còn góp phần quan trọng vào chuyển dịch cơ cấu kinh tế, tạo việc làm và bảo đảm an sinh xã hội cho người dân. Tỉnh Phú Thọ hiện có 58 khu công nghiệp được phê duyệt danh mục phát triển; trong đó 29 khu công nghiệp đã được thành lập với tổng diện tích hơn 6.327 ha và 17 khu công nghiệp đã đi vào hoạt động.
Các khu công nghiệp thu hút 857 dự án đầu tư; trong đó có 715 dự án đang hoạt động sản xuất, kinh doanh. Sự gia tăng nhanh về quy mô công nghiệp đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với công tác bảo vệ môi trường. Ngay từ giai đoạn quy hoạch, tỉnh đã yêu cầu các chủ đầu tư xây dựng đồng bộ hạ tầng kỹ thuật môi trường, bao gồm hệ thống thu gom và xử lý nước thải tập trung, khu lưu giữ chất thải rắn, hệ thống quan trắc tự động và các công trình phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường.
Trưởng Ban Quản lý các Khu công nghiệp tỉnh Phú Thọ Hoàng Long Biên cho biết, việc đầu tư đồng bộ hệ thống hạ tầng môi trường là yếu tố quan trọng để các khu công nghiệp phát triển bền vững. Những năm gần đây, việc bảo vệ môi trường ngày càng được các chủ đầu tư hạ tầng và doanh nghiệp quan tâm, nhiều đơn vị đã chủ động đầu tư hệ thống xử lý chất thải, đổi mới công nghệ nhằm giảm phát sinh chất thải trong quá trình sản xuất. Theo Ban Quản lý các Khu công nghiệp tỉnh, hiện có 14/17 khu công nghiệp đang hoạt động đã đưa vào vận hành hệ thống xử lý nước thải tập trung với tổng công suất khoảng 68.200 m³/ngày đêm, đạt trên 82% số khu công nghiệp đang hoạt động.
Ba khu công nghiệp còn lại gồm Trung Hà, Tam Dương II và Thái Hòa - Liễn Sơn - Liên Hòa đang hoàn thiện hạ tầng và các thủ tục môi trường để đưa vào vận hành trong thời gian tới. Tại Khu công nghiệp Phú Hà - một trong những khu công nghiệp thu hút vốn đầu tư nước ngoài lớn của tỉnh Phú Thọ, hệ thống xử lý nước thải tập trung được đầu tư theo công nghệ hiện đại với công suất 7.500 m³/ngày đêm. Toàn bộ dữ liệu quan trắc được kết nối trực tiếp với cơ quan quản lý môi trường nhằm giám sát liên tục quá trình vận hành.
Ông Choi Dong Hyeon, Giám đốc Công ty TNHH Hanyang Digitech Vina (doanh nghiệp đang hoạt động tại Khu công nghiệp Phú Hà) cho biết, cùng với mục tiêu phát triển sản xuất, doanh nghiệp đặc biệt chú trọng thực hiện các giải pháp bảo vệ môi trường. Hệ thống xử lý nước thải sinh hoạt, nước thải sản xuất, khí thải và chất thải rắn được đầu tư đồng bộ, vận hành thường xuyên nhằm đáp ứng các quy chuẩn môi trường hiện hành.
“Doanh nghiệp chúng tôi đã áp dụng nhiều giải pháp sản xuất sạch hơn, tiết kiệm năng lượng và sử dụng hiệu quả tài nguyên trong quá trình sản xuất. Điều này không chỉ góp phần giảm tác động đến môi trường mà còn nâng cao hiệu quả hoạt động nhằm hướng tới mục tiêu phát triển bền vững trong thời gian tới”, ông Choi Dong Hyeon chia sẻ.
Hiện tổng lượng nước thải công nghiệp phát sinh tại các khu công nghiệp trên địa bàn tỉnh khoảng 44.970 m³/ngày đêm, tương đương gần 66% công suất thiết kế của các hệ thống xử lý nước thải tập trung. Tỷ lệ doanh nghiệp đấu nối nước thải vào hệ thống xử lý tập trung đạt khoảng 95%, cho thấy nhận thức và ý thức tuân thủ pháp luật về môi trường của cộng đồng doanh nghiệp ngày càng được nâng cao. Song song với quản lý nước thải, các doanh nghiệp cũng tăng cường đầu tư hệ thống xử lý khí thải. Với tổng lưu lượng khí thải công nghiệp phát sinh khoảng 22,3 triệu m³/giờ, nhiều doanh nghiệp đã áp dụng các công nghệ như lọc bụi Cyclon, hấp thụ bằng dung dịch NaOH hoặc hấp phụ bằng than hoạt tính trước khi xả ra môi trường.
*Chuyển đổi xanh, động lực cho phát triển bền vững
Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Phú Thọ lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030 xác định rõ quan điểm phát triển nhanh nhưng phải bền vững, lấy môi trường làm nền tảng cho tăng trưởng dài hạn. Theo đó, tỉnh ưu tiên thu hút các dự án công nghệ cao, thân thiện môi trường; hạn chế các ngành nghề có nguy cơ gây ô nhiễm. Tại các khu công nghiệp mới đầu tư, phát triển như: Sơn Lôi, Phúc Yên, Nam Bình Xuyên, Bá Thiện 2 hay Sông Lô 2 đều được định hướng phát triển theo mô hình khu công nghiệp xanh, chú trọng sử dụng năng lượng sạch, tiết kiệm tài nguyên và giảm phát thải carbon.
Minh chứng cụ thể là mới đây, Tập đoàn Amata (Thái Lan) được chấp thuận đầu tư Khu công nghiệp Đoan Hùng với quy mô hơn 475 ha và tổng vốn đầu tư trên 185 triệu USD. Dự án được định hướng trở thành hệ sinh thái công nghiệp xanh, công nghệ cao và đổi mới sáng tạo. Bà Somhatai Panichewa, Tổng Giám đốc điều hành Tập đoàn Amata cho biết, Khu công nghiệp Amata City Phú Thọ không chỉ là nơi tập trung các hoạt động sản xuất mà còn hướng tới xây dựng một hệ sinh thái công nghiệp hiện đại, bền vững. Tập đoàn ưu tiên thu hút các dự án công nghệ cao, có chứng nhận xanh hoặc cam kết trung hòa carbon, đồng thời tìm kiếm những đối tác cùng chia sẻ tầm nhìn về phát triển bền vững và trách nhiệm xã hội.
Theo ông Hoàng Long Biên, tỉnh Phú Thọ đang đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong công tác quản lý môi trường. Hệ thống quan trắc môi trường tự động đã được triển khai tại nhiều khu công nghiệp như Thụy Vân, Phú Hà, Bá Thiện, Bình Xuyên; yêu cầu các cơ sở xả thải kết nối và truyền dữ liệu trực tiếp về cơ quan chuyên môn để giám sát 24/7.
Bên cạnh đó, tỉnh tăng cường công tác hậu kiểm, nâng cao chất lượng thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường, kiên quyết sàng lọc các dự án có nguy cơ gây ô nhiễm ngay từ khâu cấp phép đầu tư. Trong lĩnh vực chất thải rắn, mỗi năm các khu công nghiệp phát sinh hơn 242.000 tấn chất thải công nghiệp, gần 68.000 tấn chất thải nguy hại cùng lượng lớn chất thải sinh hoạt. Các doanh nghiệp đều thực hiện phân loại tại nguồn, ký hợp đồng với các đơn vị có chức năng để thu gom, vận chuyển và xử lý theo đúng quy định. Cùng đó, công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường được đẩy mạnh.
Từ năm 2025 đến nay, Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh Phú Thọ đã tổ chức nhiều lớp phổ biến pháp luật về bảo vệ môi trường với sự tham gia của gần 500 doanh nghiệp, góp phần nâng cao trách nhiệm và ý thức chấp hành của cộng đồng doanh nghiệp.
Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Trần Duy Đông cho biết, Phú Thọ xác định rõ yêu cầu phát triển hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế với bảo vệ môi trường và bảo đảm an sinh xã hội. Tỉnh sẽ tiếp tục tập trung giải quyết các vấn đề môi trường tồn tại, đặc biệt là xử lý rác thải, nước thải tại các khu công nghiệp, cụm công nghiệp, làng nghề và các điểm ô nhiễm kéo dài.
Tỉnh sẽ đưa vào vận hành Nhà máy xử lý rác thải sinh hoạt phát điện tại Trạm Thản, triển khai Khu xử lý chất thải rắn tập trung tại Sơn Lôi theo tiêu chuẩn châu Âu; đồng thời thực hiện lộ trình di dời các cơ sở sản xuất gây ô nhiễm ra khỏi khu vực đô thị. Phấn đấu đến năm 2030, Phú Thọ nằm trong nhóm 10 địa phương dẫn đầu cả nước về chỉ số xanh cấp tỉnh (PGI); trên 80% khu công nghiệp chuyển đổi sang mô hình sinh thái - công nghệ cao; giảm 30% lượng rác thải nhựa ra môi trường và nâng tỷ lệ che phủ rừng lên trên 55%. Đây không chỉ là yêu cầu trước mắt mà còn là nền tảng quan trọng để Phú Thọ hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2045./.
